Pracownik może łączyć korzystanie z urlopu rodzicielskiego z wykonywaniem pracy u pracodawcy udzielającego tego urlopu w wymiarze nie wyższym niż połowa pełnego wymiaru czasu pracy. W takim przypadku urlopu rodzicielskiego udziela się na pozostałą część wymiaru czasu pracy. Podjęcie pracy następuje na wniosek w postaci papierowej lub elektronicznej składany przez pracownika w terminie nie krótszym niż 21 dni przed rozpoczęciem wykonywania pracy. Pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek pracownika, chyba że nie jest to możliwe ze względu na organizację pracy lub rodzaj pracy wykonywanej przez pracownika. O przyczynie odmowy uwzględnienia wniosku pracodawca informuje pracownika w postaci papierowej lub elektronicznej w terminie 7 dni od dnia otrzymania wniosku.
Wysokość zasiłku macierzyńskiego należy pomniejszyć proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy, w którym praca będzie wykonywana i jednocześnie łączona z urlopem rodzicielskim. Zmniejszenie zasiłku macierzyńskiego następuje poprzez podzielenie wymiaru czasu pracy na urlopie rodzicielskim przez wymiar czasu pracy przed urlopem macierzyńskim, a co za tym idzie należy proporcjonalnie zmniejszyć wysokość zasiłku.
Podstawa prawna
Podstawę prawną dla tych regulacji stanowią:
- Art. 1791 § 1, art. 1821a, art. 1821e-1f ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (tekst jednolity: Dz.U. z 2020 r. poz. 1320).
- Art. 29a, art. 31 ust. 3, ust. 4a ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (tekst jednolity: Dz.U. z 2020 r. poz. ...).
Wymiar urlopu rodzicielskiego i zasiłek macierzyński
Pracownicy, która urodziła jedno dziecko przy jednym porodzie, przysługuje urlop macierzyński w wymiarze 20 tygodni, a po jego wykorzystaniu ma ona prawo do urlopu rodzicielskiego w wymiarze do 32 tygodni. Za okres tych urlopów wypłacany jest zasiłek macierzyński, którego wysokość zależy od terminu złożenia wniosku o urlop rodzicielski.
W przypadku łączenia przez pracownika urlopu rodzicielskiego z wykonywaniem pracy u pracodawcy udzielającego takiego urlopu, wymiar urlopu rodzicielskiego ulega wydłużeniu proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy wykonywanej przez pracownika w trakcie korzystania z urlopu lub jego części. Maksymalny wymiar urlopu rodzicielskiego wyniesie:
- 82 tygodnie - w przypadku urodzenia jednego dziecka przy jednym porodzie.
- 86 tygodni - w przypadku urodzenia więcej niż jednego dziecka przy jednym porodzie.
W przypadku pracownika posiadającego zaświadczenie o ciężkim i nieodwracalnym upośledzeniu albo nieuleczalnej chorobie zagrażającej życiu, które powstały w czasie ciąży lub porodu, wymiar urlopu rodzicielskiego wydłuża się odpowiednio do 130 tygodni (jedno dziecko) lub 134 tygodni (więcej niż jedno dziecko).
Obniżenie wysokości zasiłku macierzyńskiego
W przypadku gdy pracownik łączy korzystanie z urlopu rodzicielskiego z wykonywaniem pracy u pracodawcy udzielającego takiego urlopu, wysokość zasiłku macierzyńskiego zmniejsza się proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy wykonywanej.
Przykład: Pracownica zatrudniona na cały etat decyduje się na pobieranie zasiłku macierzyńskiego w wysokości 80% podstawy wymiaru, jednocześnie łącząc urlop rodzicielski z pracą na 1/2 etatu. Wysokość etatu po zmianie (1/2 etatu) należy podzielić przez wysokość etatu przed zmianą (pełny etat), co daje 0,5. Zasiłek macierzyński zostanie pomniejszony o 50%.
Podwyższenie zasiłku macierzyńskiego do kwoty świadczenia rodzicielskiego
Od 1 lipca 2022 r. w przypadku gdy miesięczna kwota zasiłku macierzyńskiego jest niższa niż kwota świadczenia rodzicielskiego (obecnie 1.000 zł), kwotę zasiłku macierzyńskiego podwyższa się do wysokości świadczenia rodzicielskiego.
Podwyższenie zasiłku macierzyńskiego do wysokości świadczenia rodzicielskiego przysługuje pracownikowi w sytuacji, gdy miesięczna kwota zasiłku macierzyńskiego (bez pomniejszania o zaliczkę na podatek dochodowy) jest niższa niż 1.000 zł.
Jeśli zasiłek macierzyński przysługuje za część miesiąca, kwotę podwyższenia ustala się proporcjonalnie do okresu, za który jest wypłacany ten zasiłek. W tym celu kwotę świadczenia rodzicielskiego dzieli się przez liczbę dni kalendarzowych miesiąca.
Przykład: Pracownica zatrudniona na 1/5 etatu otrzymuje zasiłek macierzyński w wysokości 80% podstawy wymiaru, który po obliczeniu jest niższy niż 1.000 zł. W takim przypadku kwota zasiłku zostanie podwyższona do 1.000 zł.
Zasiłek macierzyński z więcej niż jednego tytułu
Jeżeli zasiłek macierzyński przysługuje z więcej niż jednego tytułu (np. z dwóch umów o pracę), pracownica w oświadczeniu wskazuje, który pracodawca jest zobowiązany do wypłaty kwoty podwyższenia i potwierdza, że podwyższenie zasiłku macierzyńskiego nie jest pobierane z innego tytułu. Wybór płatnika jest możliwy tylko, gdy zasiłek macierzyński jest wypłacany przez pracodawcę. Pracownica jest zobowiązana do comiesięcznego przedkładania zaświadczenia od drugiego płatnika zasiłku.
Łączenie urlopu rodzicielskiego z pracą - przykład
Pracownica w wieku 27 lat, zatrudniona w pełnym wymiarze czasu pracy, po urlopie macierzyńskim korzysta z urlopu rodzicielskiego w wymiarze 32 tygodni. Złożyła wniosek o możliwość wykonywania pracy na 1/2 etatu przez cały okres trwania urlopu rodzicielskiego, który został uwzględniony przez pracodawcę.
Wydłużenie okresu trwania urlopu rodzicielskiego następuje proporcjonalnie: 32 tygodnie x 1/2 etatu : (1-1/2 etatu) = 32 tygodnie. Pracownica będzie pracować na 1/2 etatu przez cały okres wydłużonego urlopu rodzicielskiego.
Wysokość wynagrodzenia za pracę w okresie łączenia urlopu rodzicielskiego z pracą będzie wynosić 1/2 ustalonego wynagrodzenia. Zasiłek macierzyński za okres urlopu rodzicielskiego będzie przysługiwał w wysokości 70% podstawy wymiaru, pomniejszonej proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy.
Urlop macierzyński, rodzicielski, wychowawczy, ciąża - ochrona stosunku pracy
Ważne jest, aby pamiętać, że przepisy dotyczące urlopów i zasiłków macierzyńskich mogą ulegać zmianom. Zawsze warto zapoznać się z aktualnymi regulacjami prawnymi lub skonsultować się z pracodawcą lub odpowiednimi instytucjami w celu uzyskania precyzyjnych informacji dotyczących indywidualnej sytuacji.
tags: #macierzynski #przy #umowie #na #poltorej #etatu