Umowa o dzieło uchodzi za atrakcyjną formę pracy zarobkowej. Czy tak jest w rzeczywistości? Jeszcze kilka lat temu wielu właścicieli firm i ich pracowników było przekonanych, że nie ma większej różnicy pomiędzy umową o dzieło a umową zleceniem. Obie formy polegają przecież na wykonywaniu pracy i są regulowane przez Kodeks cywilny. Dla przykładu osoba zatrudniona na zlecenie ma odprowadzane składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne. Zgodnie z przepisami obowiązującymi od 2025 roku, obowiązek odprowadzania składek ZUS od umowy o dzieło został rozszerzony. Osoby wykonujące umowy o dzieło dla przedsiębiorców są teraz zobowiązane do opłacania składek na ubezpieczenia społeczne, co wcześniej nie miało miejsca.
Umowa o dzieło to jedna z najczęściej spotykanych umów cywilnoprawnych na rynku pracy. Jednak nie zawsze może być podpisana. Wykonywane w jej ramach zadania muszą spełniać określone wymogi. Na czym one polegają? Kiedy umowa o dzieło się opłaca, a kiedy nie będzie korzystna? Zobacz, czym różni się od umowy zlecenie, a czym od umowy o pracę? Z naszego artykułu dowiesz się również, na czym polegają różne rodzaje umowy o dzieło i co przeniesienie praw autorskich oznacza dla wykonawcy. Jakie są obowiązki wykonawcy dzieła, a jakie osoby, która to dzieło zamawia? Poznaj odpowiedzi na te pytania. W tekście znajdziesz również tekst przykładowej umowy o dzieło.
Umowa o dzieło to jedna z umów cywilnoprawnych, szczegółowo opisanych w Kodeksie cywilnym. Dotyczy, jak sama nazwa wskazuje, wykonania jakiegoś przedmiotu lub zadania (dzieła), a więc stosuje się ją w innych przypadkach niż umowę zlecenie.
Czym jest umowa o dzieło?
Umowa o dzieło funkcjonuje w niezmienionej postaci tak długo, że nie tylko Twój ojciec, ale i dziadek mogli zarabiać w ramach tej formy współpracy. Reguluje ją Kodeks cywilny (to umowa cywilnoprawna), który podaje następującą definicję:
Art. 627. Przez umowę o dzieło przyjmujący zamówienie zobowiązuje się do wykonania oznaczonego dzieła, a zamawiający do zapłaty wynagrodzenia.
Przy czym ważne jest to, że przyjmujący nabywa prawo do wynagrodzenia z chwilą wykonania i oddania dzieła. Teraz uwaga - w przypadku umowy o dzieło nie zachodzi stosunek pracy, a więc nie mamy pracownika i pracodawcy. Strony umowy nazywa się: wykonawcą i zamawiającym. Czasami także dziełodawcą i dziełobiorcą. Dla Ciebie oznacza to tyle, że w przypadku takiej formy zatrudnienia nie masz nad sobą żadnego zwierzchnika i sam decydujesz o miejscu i czasie wykonywania pracy. Natomiast dzieło, o którym mowa w nazwie umowy, to:
- wytwór materialny, który ma dopiero powstać (np. sukienka, którą masz uszyć)
- lub wytwór niematerialny - np. wygłoszenie przemówienia.
Przykład? Dziełem nie będzie np. przygotowywanie licealisty do matury (to już wchodzi w zakres umowy zlecenia), ale będzie nim już zaprojektowanie dyplomów dla najlepszych uczniów danej szkoły. Dlatego właśnie umowa o dzieło nazywana jest też umową rezultatu.
Umowa o dzieło pozwala na dużą swobodę. Nie ogranicza wykonawcy, co do miejsca i sposobu wykonania powierzonego mu zadania. Również możliwość odliczenia wysokich kosztów uzyskania przychodu jest atrakcyjna dla wielu twórców. Jednak najczęściej bywa wymagana ze względu na niewielką liczbę związanych z nią formalności - jako że wykonawcy nie trzeba zgłaszać do ZUS-u.
Przedsiębiorcy często decydują się zatrudniać pracowników na umowę zlecenie bądź o dzieło. Wynika to z faktu, że wtedy nie są oni praktycznie związani z pracownikiem, a zerwanie takiej umowy nie wiąże się z żadnymi konsekwencjami. Umowa o dzieło została uregulowana w przepisach Kodeksu cywilnego. Jej konstrukcja jest bardzo podobna do umowy zlecenia - za wyjątkiem konieczności opłacania składek ZUS.
Charakterystyka umowy o dzieło
Umowa między pracodawcą a pracownikiem musi odpowiadać charakterowi wykonywanej pracy. Inaczej mówiąc, osoba pracująca na umowie o dzieło musi wykonać konkretne zadanie w wyznaczonym terminie, np. przetłumaczyć książkę, przygotować reklamę, stworzyć stronę internetową czy też przeprowadzić specjalistyczne warsztaty lub szkolenie. Najważniejszy jest rezultat jej pracy - określony i indywidualny. Dlatego współpraca w takiej formule nie będzie dotyczyła np. pracy w sklepie. Taką umowę wykonuje się w sposób ciągły i dotyczy ona powtarzalnych czynności.
Najważniejszą cechą umowy o dzieło jest leżący po stronie wykonawcy obowiązek dostarczenia gotowego rezultatu, konkretnego materialnego efektu pracy, za który przysługuje wynagrodzenie. Umowa w takim przypadku, prócz podstawowych danych zamawiającego i wykonawcy, powinna zawierać: dokładny opis zamawianego dzieła, termin jego wykonania oraz wysokość, formę i datę zapłaty wynagrodzenia.
Przedmiotem umowy o dzieło jest wykonanie określonego dzieła, które może polegać na stworzeniu dzieła lub jego przetworzeniu do postaci, w której poprzednio nie istniało. Dzieło jest wytworem przyszłym, które w momencie zawarcia umowy nie istnieje (przyjmowanie w takiej postaci). Obowiązkiem przyjmującego zamówienie jest wykonanie dzieła, a zamawiającego zapłata należnego przyjmującemu wynagrodzenia.
Zasada swobody zawierania umów, dotyczy także umowy o dzieło, w związku z tym strony umowy indywidualnie określają jej formę (może zostać zawarta pisemnie lub ustnie), termin oddania dzieła, czy wysokość wynagrodzenia.
Umowa o dzieło jest umową rezultatu, natomiast przy umowie o pracę chodzi o samo świadczenie pracy, natomiast przy umowie o dzieło wykonawca jest zobowiązany za wystąpienie rezultatu jego pracy.
Przy umowie o dzieło przyjmujący zamówienie zobowiązuje się do osiągnięcia w przyszłości indywidualnie oznaczonego rezultatu, a zamawiający do zapłaty odpowiedniego wynagrodzenia w pieniądzach lub w naturze. Zgodnie z ustalonym w literaturze przedmiotu poglądem - rezultat pracy, aby mógł być uznany za element konstytutywny umowy o dzieło musi być zjawiskiem przyszłym, jednak z góry określonym. Oznaczenie dzieła powinno nastąpić w sposób nie budzący wątpliwości, o jaki rodzaj dzieła chodzi. Dzieło jako rezultat pracy wykonującego zobowiązanie ma mieć byt samoistny, niezależny od dalszych działań jego „twórcy”. Za dzieła Kodeks cywilny uznaje przy tym zarówno dobra materialne, jak i niematerialne. Przy czym dobro niematerialne powinno być utrwalone w postaci materialnej. Ryzyko osiągnięcia umówionego rezultatu i przekazania go zamawiającemu zasadniczo obciąża wykonawcę.
Umowa o dzieło a umowa o pracę: kluczowe różnice
Podczas gdy umowa o dzieło i zlecenie mają całkiem sporo podobieństw, umowa o pracę to już coś kompletnie innego. Po pierwsze, umowa o dzieło jest umową cywilnoprawną, a więc nie czyni wykonawcy pracownikiem. Umowa o pracę tworzy za to stosunek pracy a co za tym idzie daje osobie na niej zatrudnionej wiele przywilejów (ale też obowiązków) i tworzy hierarchię.
Umowa o pracę jest najczęściej spotykaną w praktyce podstawą świadczenia pracy. Jest ona czynnością prawną, która wyraża zgodny zamiar stron (pracodawcy i pracownika) nawiązania stosunku pracy oraz wykonywania obowiązków określonych w tej umowie i wynikających z przepisów prawa pracy. Stosownie do art. 25 par. 1 k.p. umowę o pracę zawiera się na okres próbny, na czas nieokreślony albo na czas określony. Kodeks pracy ściśle i w sposób bezwzględnie obowiązujący określa rodzaje umów jakie mogą być nawiązane przez strony stosunku pracy.
Pracownik świadczy pracę osobiście. Pracownik wykonuje pracę pod kierownictwem pracodawcy oraz w czasie i miejscu wyznaczonym przez pracodawcę (art. 22 § 1 k.p.). Mamy w tym przypadku do czynienia z umownym podporządkowanie pracownika pracodawcy. Jest on obowiązany stosować się do poleceń przełożonych, które dotyczą pracy, jeżeli nie są one sprzeczne z przepisami prawa pracy lub umową o pracę (art. 100 § 1 k.p.).
Umowa o pracę ma charakter trwały, natomiast przy umowie o dzieło przedmiot kontraktu zakłada osiągnięcie pewnego rezultatu. Przy umowie o pracę pracownik zobowiązuje się zaś do wykonywania pracy lub do bycia w gotowości.
Umowa o pracę a umowa o dzieło: Podstawa prawna art. 627 - 646 k.c. art. 22, art. 29 oraz art. 100 k.p. Przepis art. 627 k.c. stanowi, że przez umowę o dzieło przyjmujący zamówienie zobowiązuje się do wykonania oznaczonego dzieła, a zamawiający do zapłaty wynagrodzenia. Umowa o dzieło to umowa zakładająca osiągnięcie konkretnego rezultatu (tj. wykonanie oznaczonego dzieła). Stronami umowy o dzieło są zamawiający i przyjmujący zamówienie. Przyjmujący zamówienie ma daleko idącą w swobodę w procesie pracy. Istnieje możliwość powierzenia wykonania dzieła osobom trzecim. Umowa o dzieło jest umową odpłatną. Zamawiający zobowiązuje się do zapłaty wynagrodzenia. Strony mogą zdecydować się na określenie wynagrodzenia na podstawie zestawienia planowanych prac i przewidywanych kosztów (wynagrodzenie kosztorysowe). Umowa o dzieło może być zawarta w dowolnej formie.
Umowa o pracę - cechy charakterystyczne: Podporządkowanie pracownika firmie. Stałe godziny i miejsce wykonywania pracy. Obowiązek obecności i realizacji zadań w sposób ciągły. Pracownik korzysta z ochrony Kodeksu pracy - m.in. urlop, L4, okres wypowiedzenia. Wszystkie składki ZUS są obowiązkowe - również chorobowa, wypadkowa, zdrowotna.
Umowa o dzieło - kiedy jest legalna? Dotyczy konkretnego, mierzalnego rezultatu (np. stworzenie strony internetowej, napisanie tekstu, wykonanie projektu graficznego). Nie ma podporządkowania organizacyjnego. Brak obowiązków ZUS (z wyjątkami). Brak prawa do urlopu, chorobowego, świadczeń pracowniczych. Nie może dotyczyć ciągłego świadczenia pracy - w takim przypadku może zostać uznana za stosunek pracy.
Dlatego właśnie ustawodawca przeciwdziała tego rodzaju praktykom i stosownie do art. 22 par. 1(1) k.p. stwierdza, że zatrudnienie w warunkach charakterystycznych dla stosunku pracy jest zatrudnieniem na podstawie stosunku pracy, bez względu na nazwę zawartej przez strony umowy. Jeszcze bardziej stanowczo ustawodawca formułuje to w art. 22 par. 1(2) k.p., zgodnie z którym nie jest dopuszczalne zastąpienie umowy o pracę umową cywilnoprawną przy zachowaniu warunków wykonywania pracy, określonych w art. 22 par. 1 k.p.
W przypadku, gdy świadczona praca spełnia te warunki, a pracownik jest zatrudniony na innej umowie, można wystąpić do sądu o ustalenie istnienia stosunku pracy.
Umowa o dzieło a składki ZUS
Z tytułu wykonywania umowy o dzieło, wykonawca nie podlega ozusowaniu. Nie płaci ani składek na ubezpieczenie zdrowotne, ani na społeczne. Zamawiający nie zgłasza takiej umowy do ZUS-u. Wyjątkiem jest sytuacja, kiedy zamawiający podpisuje umowę o dzieło z osobą, którą zatrudnia już na umowę o pracę. Wówczas ma obowiązek poinformowania ZUS o zawarciu nowej umowy w ciągu 7 dni od jej powstania. W przypadku zawarcia umowy o dzieło z własnym pracownikiem, wykonawca podlega oskładkowaniu składkami na ubezpieczenia społeczne.
Umowa o dzieło w ogóle nie podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu, chyba że jest zawarta z tzw. własnym pracownikiem.
Umowa o dzieło a składki ZUS to krótki temat. Pracując na umowie o dzieło, nie odprowadzasz ani składki zdrowotnej, ani emerytalnej, ani rentowej (chyba że umowa zostaje zawarta z własnym pracodawcą). To powoduje, że przy takiej samej kwocie brutto na umowie o dzieło zarobisz więcej niż na umowie zleceniu czy umowie o pracę. Ale: nie odkładasz ani złotówki na emeryturę z ZUS, nie skorzystasz bezpłatnie z państwowej służby zdrowia w ramach NFZ, możesz zapomnieć o zwolnieniu lekarskim.
Umowa o dzieło a podatek
Osoba wykonująca dzieło musi zapłacić podatek dochodowy. Sposób jego wyliczenia zależy od uzyskanego wynagrodzenia i ewentualnych kosztów uzyskania przychodu. Umowy o dzieło na kwotę do 200 zł brutto opodatkowane są na zasadzie 17% ryczałtu. Dodatkowo, dla tzw. W przypadku umów poniżej 200 zł brutto koszty uzyskania przychodu nie są uwzględniane. Warto zaznaczyć, że osoby do 26. Zleceniodawca powinien wystawić osobie wykonującej dzieło PIT 11. Robi to do końca lutego kolejnego roku, po roku, w którym zostało wykonane dzieło/dzieła. Wyjątkiem są umowy o wartości poniżej 200 zł brutto. W takim przypadku zleceniodawca nie ma obowiązku przygotować deklaracji PIT 11 dla pracownika i skarbówki. Jeśli umowa o dzieło zawarta jest między osobami fizycznymi, to do wykonawcy należy rozliczenie podatku dochodowego.
Od umowy o dzieło należy odprowadzić podatek dochodowy. Ten rodzaj umowy opodatkowany jest skalą, co oznacza, że za dochody poniżej 120 tys. płaci się podatek w wysokości 12%, a powyżej tej kwoty - 32%. W stosunku do przychodów osiągniętych z umowy o dzieło można zastosować kwotę wolną od podatku. Od przychodów z umowy o dzieło odlicza się koszty uzyskania przychodu w wysokości 20 lub 50%. Wyjątkiem są sytuacje, w których wynagrodzenie za dzieło nie przekracza 200 zł brutto, od których płaci się zryczałtowany podatek w wysokości 12%.
Koszty uzyskania przychodu z umowy o dzieło
Rozliczając zarówno umowę o dzieło, jak i umowę zlecenie, w celu ustalenia wysokości podatku, wykonawca/zleceniobiorca może odliczyć koszty uzyskania przychodu. Standardowo, jest to 20%, jednak w przypadku wykonawców umów o dzieło, którzy zdecydowali się na przeniesienie praw autorskich, jest to 50%. Koszty nie mogą jednak przekroczyć 85 528 zł. Co ważne, aby odliczyć 50% kosztów, przedmiotem umowy o dzieło musi być „utwór w rozumieniu prawa autorskiego”, czyli „każdy przejaw działalności twórczej o indywidualnym charakterze, ustalony w jakiejkolwiek postaci, niezależnie od wartości, przeznaczenia i sposobu wyrażenia”. W obu przypadkach, jeśli wykonawca dzieła jest w stanie udowodnić, że poniesione przez niego koszty uzyskania przychodów były wyższe niż 20 lub 50%, może odliczyć rzeczywistą kwotę poniesionych kosztów.
Podatek od umowy o dzieło z własnym pracownikiem - zasady (Lub: umowa o dzieło z własnym pracodawcą) Tutaj sytuacja wygląda diametralnie inaczej. Jeśli pracujesz na etacie (np. w sklepie warzywnym), ale dla swojego pracodawcy wykonujesz coś dodatkowo na umowę o dzieło (np. nowy szyld sklepowy), Twoje dodatkowe wynagrodzenie będzie doliczone do tego, który uzyskałeś ze stosunku pracy. Pracodawca odprowadzi więc podatek jednocześnie od obu tych kwot.
Podatek od umowy o dzieło z obywatelem Ukrainy - zasady Umowa o dzieło z obywatelem Ukrainy (oraz każdym innym cudzoziemcem) musi być analogiczna do umowy o dzieło, którą podpisałbyś z rodzimym pracownikiem w danej branży. Podatki? Przy zatrudnieniu Ukraińca obowiązują dokładnie te same zasady, co w przypadku Polaków.
Podatek od umowy o dzieło a KRUS Rolnik nie rozlicza się z Urzędem Skarbowym, ponieważ ubezpiecza go KRUS. Jednak, może się tak zdarzyć, że poza działalnością rolniczą wykonuje on, powiedzmy, przedmioty z drewna na zamówienie. Zawiera z zamawiającym umowę o dzieło. I zastanawia się, czy może w tej sytuacji korzystać z ubezpieczenia zdrowotnego z KRUS, mimo że na umowie o dzieło ubezpieczenia nie ma. Odpowiedź brzmi: tak. Można jednocześnie opłacać składki w KRUS (ubezpieczenie z Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego) i zarabiać na podstawie umowy o dzieło. Jest tylko jeden warunek: musisz być rolnikiem, utrzymywać się z uprawy roli i - co najważniejsze - unikać prób oszukania ZUS-u.
Umowa o dzieło z przeniesieniem praw autorskich
Umowa o dzieło z przeniesieniem praw autorskich polega na tym, że wykonawca zbywa się majątkowych praw autorskich do wykonywanego utworu. Osobiste prawa autorskie są niezbywalne. Zapisy o przeniesieniu praw autorskich powinny obejmować pola eksploatacji, czyli przede wszystkim:
- utrwalenie;
- zwielokrotnienie określoną techniką;
- wprowadzenie do obrotu;
- wprowadzenie do pamięci komputera;
- publiczne wykonanie albo publiczne odtworzenie;
- wystawienie;
- wyświetlenie;
- najem;
- dzierżawa;
- nadanie za pomocą wizji lub fonii przewodowej albo bezprzewodowej przez stację naziemną, nadanie za pośrednictwem satelity;
- równoczesne i integralne nadanie utworu nadawanego przez inną organizację radiową lub telewizyjną.
Od przychodów uzyskanych z umowy z przeniesienie praw autorskich, wykonawca może odliczyć 50% kosztów.
Najlepiej to wyjaśnić na przykładzie branży muzycznej. Wyobraź sobie autora piosenek. Powiedzmy, że będzie nazywał się Taco Hemingway i dostanie zamówienie od producenta muzycznego na napisanie hitu. Piosenka ma być grana wszędzie, uzależniać młodzież i mieć minimum 500 000 wyświetleń na YouTube w ciągu tygodnia. Taco się zgadza i podpisuje umowę o dzieło z przeniesieniem praw autorskich. Tak życzy sobie zamawiający, ponieważ wie, że zyska wtedy pełną ochronę własności intelektualnej, m.in.: możliwość swobodnego korzystania z dzieła, prawa majątkowe do dzieła, uprawnienie do przerabiania dzieła, uprawnienie do tłumaczenia utworu.
W treści takiej umowy powinny znaleźć się wszystkie przypadki i sposoby wykorzystania dzieła, nazywane mądrze polami eksploatacji utworu. Ale zaraz, co z autorem? Dla niego przewidziano obniżenie podatku. Naliczając go, uznaje się, że z powodu przekazania praw autorskich na zamawiającego, koszty uzyskania przychodu przez wykonawcę wynoszą 50% - i dopiero od tej połówki wynagrodzenia wykonawca płaci zaliczkę na podatek dochodowy do Urzędu Skarbowego.
Kiedy umowa o dzieło się opłaca?
Z perspektywy pracodawcy, umowa o dzieło nadal może być atrakcyjną formą współpracy, zwłaszcza w przypadku realizacji konkretnych zadań. Jednak po wprowadzeniu obowiązkowych składek ZUS, pracodawcy będą musieli liczyć się z wyższymi kosztami zatrudnienia.
Z perspektywy pracownika, zmiany mogą mieć zarówno pozytywne, jak i negatywne skutki. Z jednej strony, składki na ZUS zapewniają zabezpieczenie zdrowotne i emerytalne, a więc pracownik zyskuje większe poczucie bezpieczeństwa.
Decydując się na podpisanie umowy o dzieło należy pamiętać, że tego typu umów (w przeciwieństwie do umowy zlecenia) nie obowiązuje minimalna stawka godzinowa. Wykonawca sam musi ocenić ile zajmie i ile środków pochłonie wykonanie dzieła i na tej podstawie ustalić wynagrodzenie z zamawiającym. Należy pamiętać, że jeśli obie strony umowy zgodzą się na wynagrodzenie ryczałtowe (niezależne od kosztów), to wykonawca nie może żądać jego zwiększenia, nawet jeśli okaże się, że wykonanie dzieła wymaga większej liczby prac. W skrajnych sytuacjach ryczałt może podwyższyć sąd. Korzystniejsze dla wykonawcy jest wynagrodzenie kosztorysowe. Wówczas pozostaje pole do negocjacji wynagrodzenia, jeśli znacznie zwiększy się zakres prac koniecznych do wykonania dzieła.
Zalety umowy o dzieło 2025: Umowa o dzieło pozwala na dużą swobodę. Nie ogranicza wykonawcy, co do miejsca i sposobu wykonania powierzonego mu zadania. Również możliwość odliczenia wysokich kosztów uzyskania przychodu jest atrakcyjna dla wielu twórców. Jednak najczęściej bywa wymagana ze względu na niewielką liczbę związanych z nią formalności - jako że wykonawcy nie trzeba zgłaszać do ZUS-u.
Umowa o dzieło jest legalna i bezpieczna, jeśli: jej przedmiotem jest konkretny efekt (np. Umowa o dzieło jest często wykorzystywana w stosunkach między pracodawcą i pracownikiem. Przepisy Kodeksu pracy (KP) stoją na stanowisku, iż praca powinna być świadczona na podstawie umowy o pracę.
Umowa o pracę, a umowa o dzieło | LEX TV
Ryzyka związane z umową o dzieło
Umowa o dzieło zamiast umowy o pracę? Konsekwencje groźne dla obu stron. Przestroga dla wszystkich uczestniczących w zatrudnianiu osób na cywilnoprawne umowy o dzieło. Jeżeli są obawy, że umowa o dzieło ma znamiona umowy - zlecenia lub umowy o pracę, należy się z niej wycofać ! W przypadku zatrudnienia w oparciu o umowę o dzieło istnieją dwie strony medalu. Wykonujący taką pracę pozbawiony jest jakiejkolwiek ochrony ubezpieczeniowej, z drugiej strony otrzymuje wyższe (bo nieoskładkowane) wynagrodzenie. W sytuacji, gdy którakolwiek ze stron lub kontrolujący urząd (np. ZUS, Inspekcja Pracy, Urząd Skarbowy) uzna, że umowa nie była umową o dzieło lecz umową o pracę lub umową -zleceniem, od których to umów należy odprowadzać składki społeczne ZUS, to będą kłopot finansowy miały obie strony umowy. Jest tak, ponieważ na umowie o pracę czy zlecenia składki na ubezpieczenie społeczne po połowie płacą pracodawca i pracownik (zleceniodawca i zleceniobiorca), chociaż pracodawca (zleceniodawca) jest ich płatnikiem. Jeśli ktoś przez lata pracował na umowie cywilnoprawnej o dzieło, a po latach sąd czy inna instancja uzna, że strony powinien łączyć stosunek pracy czy zlecenia ze składkami społecznymi ZUS, to zaległe składki, powinny zostać poniesione po połowie, przez osobę wykonującą zlecenie i zleceniodawcę.
W tym artykule znajdziesz: porównanie kosztów zatrudnienia w 2025 roku, kluczowe różnice prawne między umową o dzieło a umową o pracę, najczęstsze błędy i konsekwencje ich popełnienia.
Ryzyka prawne - umowa o dzieło zamiast stosunku pracy: 1. Zakwestionowanie umowy przez PIP lub ZUS Jeśli inspektorzy stwierdzą, że: wykonawca pracował regularnie, był podporządkowany organizacyjnie, wykonywał powtarzalne zadania bez konkretnego rezultatu, to mogą uznać, że umowa o dzieło była próbą obejścia przepisów. Konsekwencje: przekształcenie umowy o dzieło w stosunek pracy, obowiązek zapłaty zaległych składek ZUS do 5 lat wstecz, mandat z PIP - do 30 000 zł. 2. Roszczenia ze strony wykonawcy Po zakończeniu współpracy wykonawca może: złożyć pozew o ustalenie istnienia stosunku pracy, żądać ekwiwalentu za urlopy, składek ZUS, chorobowego, wygrać proces i uzyskać odszkodowanie + zaległe świadczenia.
Przedsiębiorcy często decydują się na zatrudnienie w oparciu o umowę o dzieło, ponieważ za takiego pracownika nie trzeba odprowadzać składek na ubezpieczenia społeczne. Jedynym wyjątkiem w tej sytuacji jest zatrudnienie pracownika na podstawie umowy o dzieło, który w tej samej firmie jednocześnie zatrudniony jest na umowę o pracę. Wtedy pracodawca musi odprowadzać składki do ZUS także od umowy o dzieło.
Ponadto, tak samo jak przy umowie zlecenia, w przypadku umowy o dzieło pracownikowi nie przysługuje: minimalne wynagrodzenie za pracę, płatny urlop wypoczynkowy, dodatki za pracę w nocy i wynagrodzenie za godziny nadliczbowe, wynagrodzenie należne za czas przestoju, ochrona przed zwolnieniem z pracy.
Pracodawca sam ustala wysokość wynagrodzenia, nie zależy ona od ustalonego minimalnego wynagrodzenia krajowego, a jedynie od wykonanego “dzieła”. Pracownik, w przypadku takiej umowy, nie może domagać się płatnych urlopów czy też dodatków za pracę. Można z tego wywnioskować, że umowa ta jest bardziej korzystna dla pracodawcy, niż dla osoby zatrudnionej na jej podstawie.
Kiedy umowa o dzieło posiada cechy stosunku pracy? Tak samo, jak w przypadku umowy zlecenia, przy umowie o dzieło pracownik powinien uważać, aby zawarta umowa nie spełniała w rzeczywistości kryteriów charakteryzujących umowę o pracę, czyli: stałego miejsca i godzin pracy, wykonywania pracy w podporządkowaniu organizacyjnym i służbowym, bezwzględnego wymogu osobistego świadczenia pracy, wykonywania pracy za wynagrodzeniem i ciągłości świadczenia. Gdy sytuacja taka wystąpi, pracodawca popełnia wykroczenie przeciwko prawom pracownika i w związku z tym może zostać ukarany przez Państwową Inspekcję Pracy.
W przypadku umowy o dzieło pracownik nie jest bowiem związany czasem pracy, a jedynym jego zmartwieniem jest poprawne wykonanie dzieła. Nie musi również usprawiedliwiać nieobecności, czy uzyskiwać zwolnienie od lekarza w przypadku choroby. Ważne jest to, by dzieło do którego się zobowiązał było wykonane. W takiej sytuacji pracownik zatrudniony przy umowie o dzieło może w danym miesiącu pojechać na dwutygodniowy „urlop”, jeżeli np.
tags: #umowa #o #dzielo #czy #etat