W 2017 roku w Polsce nastąpiły istotne zmiany dotyczące płacy minimalnej. Najniższe wynagrodzenie za pracę wzrosło o 8,1%, co przełożyło się na kwotę 2000 zł brutto. Ta podwyżka objęła 1,3 miliona pracowników i miała na celu zapewnienie im godziwych warunków finansowych.
Rząd podjął decyzję o zwiększeniu płacy minimalnej w czerwcu, ustalając ją na poziomie 2000 zł brutto w 2017 roku, w porównaniu do 1850 zł brutto w roku poprzednim. Nowy Rok przyniósł dobre wiadomości dla polskich pracowników, ponieważ od 1 stycznia 2017 r. wynagrodzenie minimalne wzrosło aż o 350 zł - do 2600 zł, a minimalna stawka godzinowa do 17 zł.
Wraz ze wzrostem płacy minimalnej, wprowadzoną w 2017 r. zmianą, pracownicy zarabiający najniższą krajową otrzymywali na rękę 1459 zł netto. To faktycznie znaczące kwoty, które mają zapewnić pracownikom godziwe wynagrodzenie.
Minimalna stawka godzinowa w 2017 roku
Od 1 stycznia 2017 r. wprowadzono również minimalną stawkę godzinową, która wynosiła 13 zł brutto. Dotyczyła ona osób zatrudnionych na umowach-zlecenie oraz samozatrudnionych, którzy jednoosobowo świadczyli usługi dla firm. Celem tej zmiany było uregulowanie sytuacji osób pracujących na umowach cywilnoprawnych i zapewnienie im minimalnej ochrony dochodów.
Państwowa Inspekcja Pracy uzyskała prawo do kontrolowania przestrzegania przepisów dotyczących minimalnej stawki godzinowej, a przedsiębiorcy, którzy nie stosowali się do nowych przepisów, mogli zostać ukarani grzywną od 1 tys. zł do 30 tys. zł.
Zniesienie 80% stawki dla pracowników po raz pierwszy
Ważną zmianą, która weszła w życie od 1 stycznia 2017 r., było zniesienie możliwości wypłacania przez pracodawców 80% pensji minimalnej osobom, które pracowały po raz pierwszy. Oznacza to, że wszyscy pracownicy, niezależnie od stażu pracy, powinni otrzymywać wynagrodzenie nie niższe niż minimalne wynagrodzenie za pracę.
Do tej pory pracownik z dłuższym stażem pracy zarabiający minimalną krajową mógł mieć niższe wynagrodzenie zasadnicze niż osoba nowozatrudniona z dużo niższym lub zerowym stażem pracy, wykonująca tę samą pracę. W takiej sytuacji dodatek stażowy był fikcją i nie pełnił swojej funkcji - motywacji i docenienia doświadczenia. Od 1 stycznia 2017 r. wynagrodzenie minimalne w wysokości 2000 zł brutto (w 2016 r. było to 1850 zł) obejmuje wszystkich pracowników pełnoetatowych, także tych w pierwszym roku swojej pracy zawodowej.
Konsekwencje podwyżki płacy minimalnej
Podwyżka płacy minimalnej w 2017 roku miała również wpływ na inne świadczenia pracownicze. Wzrosły m.in.:
- Dodatek za pracę w nocy: Każdemu, kto pracuje w porze nocnej (między 22:00 a 7:00), przysługuje dopłata do pensji w wysokości 20% stawki godzinowej wynikającej z płacy minimalnej.
- Wynagrodzenie za czas przestoju: Nie może być niższe od płacy minimalnej.
- Odprawy dla zwalnianych pracowników: W przypadku zwolnień grupowych i indywidualnych przez pracodawców zatrudniających co najmniej 20 pracowników, odprawa może wynieść maksymalnie piętnastokrotność minimalnego wynagrodzenia za pracę brutto.
- Składki na ubezpieczenia społeczne dla początkujących przedsiębiorców: Preferencyjne stawki obowiązujące przez pierwsze 24 miesiące są liczone od podstawy równej 30% minimalnego wynagrodzenia.
Dodatkowo, od 1 stycznia 2017 r. dodatki do wynagrodzenia za pracę w nocy nie są już wliczane do pensji minimalnej, stanowiąc dodatkowe wynagrodzenie. Zmiana ta zaczęła obowiązywać od wskazanej daty, co jest postulowaną od dawna zmianą przepisów.
Płaca minimalna w niepełnym wymiarze czasu pracy
W przypadku pracowników zatrudnionych w niepełnym miesięcznym wymiarze czasu pracy, wysokość minimalnego wynagrodzenia jest ustalana w kwocie proporcjonalnej do liczby godzin pracy przypadającej do przepracowania w danym miesiącu. Jeśli wynagrodzenie pracownika jest niższe niż gwarantowane wynagrodzenie minimalne, następuje uzupełnienie do tej wysokości w postaci wyrównania. Wyrównanie to stanowi różnicę między wysokością wynagrodzenia godzinowego a wynagrodzeniem pracownika w danym miesiącu, przeliczoną na godzinę pracy.
Prognozy na przyszłość
Rząd proponował, aby minimalne wynagrodzenie za pracę w 2018 roku wynosiło 2080 zł, co oznaczałoby wzrost o 80 zł (4%) w stosunku do 2017 roku. Minimalna stawka godzinowa w 2018 roku miała wynosić 13,50 zł (w 2017 r. była to 13 zł).
Według prognoz Ministerstwa Finansów, wzrost gospodarczy w najbliższych latach miał utrzymać się na podobnym lub nieznacznie wyższym poziomie. Wzrost PKB w 2017 r. miał wynieść 3,6%, a w roku 2018 - 3,8%. Badanie Aktywności Ekonomicznej Ludności (BAEL) wskazywało na szybki wzrost zatrudnienia i spadek bezrobocia.
Rynki pracy i płaca minimalna: Szybki kurs ekonomii #28
Co to płaca minimalna? To ustalone najniższe wynagrodzenie, jakie pracodawca musi wypłacić pracownikowi zatrudnionemu na umowę o pracę. Wynagrodzenie poniżej płacy minimalnej jest naruszeniem praw pracowniczych.
W 2017 roku najniższa krajowa, czyli płaca minimalna, wzrosła o 150 zł dla osób zatrudnionych w oparciu o umowę o pracę i wynosiła 2000 zł brutto. Oznacza to, że pracownicy, dotychczas najmniej zarabiający, mogli liczyć na pensję w wysokości 1459 zł "na rękę".
Premier Beata Szydło podkreśliła, że rząd zdecydował o podwyżce płacy minimalnej na 2017 rok, kierując się odpowiedzialnością za budżet państwa, sytuację finansów i los polskich obywateli, myśląc o godności polskich obywateli.
Zgodnie z ustawą, Państwowa Inspekcja Pracy uzyska prawo do kontroli przestrzegania przepisów prawa pracy oraz legalności zatrudnienia bez uprzedzenia przedsiębiorców i o każdej porze dnia i nocy.
Przedsiębiorca, który będzie wypłacał wynagrodzenie niższe od minimalnej stawki godzinowej, może zostać ukarany grzywną od 1 tys. zł do 30 tys.
W 2017 roku najniższa krajowa wynosiła 2000 zł brutto, czyli 1459 zł "na rękę".
W 2017 roku najniższa krajowa, czyli płaca minimalna, wzrosła o 150 zł dla osób zatrudnionych w oparciu o umowę o pracę i wynosi 2000 zł brutto. To znaczy, że pracownicy, dotychczas najmniej zarabiający, mogą liczyć na pensję w wysokości 1459 zł "na rękę".
Kierując się odpowiedzialnością za budżet państwa, za sytuację finansów i za los polskich obywateli, myśląc o godności polskich obywateli, rząd zdecydował, że w przyszłym roku minimalne wynagrodzenie będzie wynosiło 2 tys. zł - powiedziała Premier Beata Szydło ogłaszając podwyżkę płacy minimalnej na 2017 rok.
Od 1 stycznia 2017 r. dla pracujących na umowach zlecenia oraz umowach o świadczenie usług obowiązuje minimalna stawka za godzinę pracy w wysokości 13 złotych brutto. Stawka dotyczy również samozatrudnionych, którzy jednoosobowo świadczą usługi dla firm.
Nad przestrzeganiem nowych przepisów czuwa teraz Państwowa Inspekcja Pracy. Za niepłacenie minimalnej stawki grozi grzywna od 1 tys. do 30 tys. złotych.
Każdemu, kto pracuje w porze nocnej, czyli między godz. 22 a 7, należy się dopłata do pensji w wysokości 20% stawki godzinowej wynikającej z płacy minimalnej.
Z reguły pracownicy otrzymujący wynagrodzenie na poziomie płacy minimalnej zatrudnieni są na pełny etat. W przypadku zatrudnienia w niepełnym wymiarze czasu pracy, płaca minimalna jest proporcjonalna do tego wymiaru. Tak więc w przypadku zatrudnienia na 1/2 etatu pracownik otrzyma pensję w wysokości 1000 zł brutto.
Rząd proponuje, aby minimalne wynagrodzenie za pracę w 2018 r. wynosiło 2080 zł. Oznacza to wzrost o 80 zł (4%) w stosunku do 2017 r. Jednocześnie Rada Ministrów proponuje, aby minimalna stawka godzinowa w 2018 r. wynosiła 13,50 zł (w 2017 r. jest to 13 zł).
Według prognozy Ministerstwa Finansów, wzrost gospodarczy w najbliższych latach utrzyma się na podobnym lub nieznacznie wyższym poziomie - w 2017 r. wzrost PKB powinien wynieść 3,6 proc., natomiast w roku przyszłym 3,8 proc.
Jednocześnie Badanie Aktywności Ekonomicznej Ludności (BAEL) wskazuje, że ostatnie lata były okresem szybkiego wzrostu zatrudnienia. Liczba pracujących w 2016 r. przekraczała 16 mln osób, czyli najwięcej od początku formowania się gospodarki rynkowej. Również liczba zatrudnionych w sektorze przedsiębiorstw systematycznie rośnie. Wzrostowi liczby miejsc pracy towarzyszy spadek bezrobocia. Zgodnie z prognozą Komisji Europejskiej, bezrobocie w Polsce (według BAEL) w 2017 r. ma spaść do 5,2 proc., a w 2018 r. powinno osiągnąć 4,4 proc.
To ustalone najniższe wynagrodzenie, jakie pracodawca musi wypłacić pracownikowi zatrudnionemu na umowę o pracę (!). Wynagrodzenie poniżej płacy minimalnej jest naruszeniem praw pracowniczych.
Z tym wynagrodzeniem powiązane są inne świadczenia.
I tak, przykładowo, wraz ze wzrostem płacy minimalnej rośnie dodatek za pracę w nocy - bo za każdą godzinę przepracowaną w porze nocnej należy się dodatek do pensji w wysokości 20 procent stawki godzinowej, jaka wynika właśnie z płacy minimalnej.
Wynagrodzenie za czas przestoju w firmie nie może być niższe od płacy minimalnej.
Jej podwyżka oznacza również wyższą odprawę dla zwalnianych grupowo i indywidualnie pracowników przez pracodawców zatrudniających co najmniej 20 pracowników, z przyczyn niedotyczących pracowników. Maksymalnie mogą otrzymać kwotę piętnastokrotnego minimalnego wynagrodzenia za pracę brutto.
Wysokość płacy minimalnej wpływa również na wysokość składek na ubezpieczenia społeczne, które są odprowadzane przez początkujących przedsiębiorców (stawki preferencyjne obowiązujące w ciągu pierwszych 24 miesięcy liczone są od postawy równej 30 procent minimalnego wynagrodzenia).
Wykonywanie pracy na podstawie stosunku pracy ma charakter odpłatny. Pracownik nie może zrzec się prawa do wynagrodzenia ani przenieść go na inną osobę. Ma ponadto zagwarantowane ustawowo prawo do wynagrodzenia w wysokości nie niższej niż wynosi płaca minimalna. W myśl art. 6 ust. 1 ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę wysokość wynagrodzenia pracownika zatrudnionego w pełnym miesięcznym wymiarze czasu pracy nie może być niższa od kwoty minimalnego wynagrodzenia. Od 1 stycznia 2017 r. będzie ona wynosiła 2.000 zł. Taką wysokość minimalnego wynagrodzenia w przyszłym roku ogłoszono w rozporządzeniu Rady Ministrów w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2017 r.
Od 1 stycznia 2017 r. płaca minimalna w wysokości 100% będzie obejmowała wszystkich pracowników pełnoetatowych, także tych w pierwszym roku swojej pracy zawodowej. W ustawie o minimalnym wynagrodzeniu za pracę uchylono bowiem art. 6 ust. 2, który dopuszczał obniżenie wysokości wynagrodzenia pracownika w okresie jego pierwszego roku pracy do 80% płacy minimalnej.
Wynagrodzenie pracownika nie musi być jednoskładnikowe. Może się ono składać z kilku składników. W takim przypadku do obliczenia jego wysokości przyjmuje się przysługujące pracownikowi składniki wynagrodzenia i inne świadczenia wynikające ze stosunku pracy, zaliczone według zasad statystyki zatrudnienia i wynagrodzeń określonych przez Główny Urząd Statystyczny do wynagrodzeń osobowych.
Ponadto od 1 stycznia 2017 r. także dodatki do wynagrodzenia za pracę w nocy nie będą uwzględniane przy ustalaniu wysokości wynagrodzenia pracownika. Postulowana od długiego czasu zmiana przepisów w tej kwestii zacznie obowiązywać od wskazanej daty. Zatem dodatki za pracę w nocy od przyszłego roku nie będą już wliczane do pensji minimalnej, tylko będą dodatkowym wynagrodzeniem do tej płacy.
W przypadku pracowników zatrudnionych w niepełnym miesięcznym wymiarze czasu pracy, wysokość minimalnego wynagrodzenia ustala się w kwocie proporcjonalnej do liczby godzin pracy przypadającej do przepracowania przez pracownika w danym miesiącu. W przypadku gdy w danym miesiącu, z uwagi na terminy wypłat niektórych składników wynagrodzenia lub rozkład czasu pracy, wynagrodzenie pracownika jest niższe niż gwarantowane wynagrodzenie minimalne, następuje uzupełnienie wynagrodzenia do tej wysokości w postaci wyrównania. Pracownikom wynagradzanym na podstawie godzinowych stawek wynagrodzenia wyrównanie wypłaca się za każdą godzinę pracy. Wyrównanie stanowi różnicę między wysokością wynagrodzenia godzinowego, wynikającą z podzielenia wysokości minimalnego wynagrodzenia przez liczbę godzin pracy przypadającą do przepracowania przez pracownika w danym miesiącu w ramach pełnego wymiaru czasu pracy, a wysokością wynagrodzenia pracownika w danym miesiącu, przeliczoną na godzinę pracy. Tak wynika z art. 7 ust. 3 ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę. Także pracownikom zatrudnionym na część etatu przysługuje wyrównanie do wynagrodzenia w razie nieosiągnięcia przez nich w danym miesiącu wynagrodzenia na poziomie minimalnym.
Konsekwencją podwyższenia minimalnego wynagrodzenia będzie wzrost innych świadczeń ustalanych w oparciu o to wynagrodzenie. Należą do nich: wynagrodzenie za przestój, odszkodowanie za mobbing i dyskryminację w zatrudnieniu, dodatki za pracę w porze nocnej, odprawa pieniężna z tytułu zwolnień grupowych i kwoty wolne od potrąceń.
2,38 zł - w styczniu 2017 r., przy wymiarze czasu pracy wynoszącym 168 godzin (2.000 zł : 168 godz.
tags: #placa #minmalna #listopad #s2017r