Przedsiębiorcy, prowadzący działalność gospodarczą, często spotykają się z sytuacją, w której wpłacili do Urzędu Skarbowego więcej, niż wynika z ich zobowiązań podatkowych. Zasady dotyczące nadpłaty podatku zostały określone w art. 72 i kolejnych Ordynacji Podatkowej. Zwrot przysługuje każdemu podatnikowi, który zapłacił podatek w większej wysokości. Co ważne - nadpłata nie zawsze jest automatycznie zwracana. W tym artykule postaramy się rozwiać wszelkie wątpliwości dotyczące zwrotu nadpłaconego podatku, ze szczególnym uwzględnieniem rozliczeń na etacie oraz wpływu zwrotu VAT na roczną podstawę wymiaru składki zdrowotnej.
Nadpłata Podatku - Kiedy i Jak Można Otrzymać Zwrot?
Każdy podatnik może znaleźć się w sytuacji, gdy wpłacił do Urzędu Skarbowego więcej, niż wynika z jego zobowiązań podatkowych. Przedsiębiorcy prowadzący działalność gospodarczą zobowiązani są do opłacania podatków - podatku dochodowego oraz w przypadku czynnych podatników VAT dodatkowo podatku od towarów i usług (potocznie zwanego VAT) czy innych podatków, np. od nieruchomości. W związku z tym często się zdarza, że podatnik dokonuje nadpłaty podatku do urzędu skarbowego. W wyniku tego może on ubiegać się o zwrot nadpłaty podatku poprzez złożenie właściwego wniosku. Niekiedy urzędy skarbowe przedłużają zwrot nadpłaty podatku, jednakże czy mają takie prawo oraz czy w związku z tym organ podatkowy powinien do zwrotu nadpłaty dodać odsetki z tytułu zwłoki?
Wielu płatników bądź inkasentów może mieć zebraną w urzędzie skarbowym nadwyżkę podatku. Ustawodawca w art. 72 § 1 Ordynacji podatkowej wskazuje, że poprzez nadwyżkę podatku należy rozumieć m.in. nadpłacony lub niezależnie zapłacony podatek, podatek pobrany niezależnie (np. w przypadku gdy wystąpiło zdarzenie, w następstwie którego został zapłacony podatek, a zdarzenie to nie powinno być opodatkowane) czy w wysokości większej od należnej. Reasumując, w związku z tym, że podatnicy zobowiązani są do regulowania podatków wyłącznie w wysokości wynikającego z deklaracji czy wyliczeń zobowiązania podatkowego (zgodnych z obowiązującymi przepisami), to gdy zostanie przez nich wpłacona kwota wyższa niż powinna, mogą oni wówczas ubiegać się o zwrot nadpłaty podatku.
Aby otrzymać zwrot, podatnik musi złożyć wniosek w formie rocznej deklaracji. A termin zwrotu liczony jest od dnia następującego po dniu złożenia zeznania. W przypadku e-deklaracji organ podatkowy ma na to maksymalnie 45 dni, natomiast przy wersji papierowej - do 3 miesięcy. Kiedy można spodziewać się pieniędzy z powrotem na konto? Terminy zwrotu podatku różnią się w zależności od rodzaju deklaracji i sposobu jej złożenia. Gdy złożymy korektę deklaracji oznacza to, że termin zwrotu nadpłaty liczony jest od dnia złożenia poprawionej deklaracji, a nie od pierwotnego zeznania. Termin 45 dni jest liczony od momentu gdy deklaracja zostanie prawidłowo zarejestrowana. Jeśli pojawią się jakiekolwiek błędy, brakujące załączniki lub rozbieżności, proces weryfikacji może wydłużyć czas oczekiwania.
Podatnik, który dokonał nadpłaty podatku dochodowego lub VAT, aby uzyskać jego zwrot, powinien złożyć wniosek o stwierdzenie nadpłaty podatku do właściwego urzędu skarbowego. Żadne przepisy nie wskazują wprost, jak ma wyglądać wniosek, jednakże przyjęło się, że powinien on zawierać następujące elementy: dane wnioskodawcy: imię i nazwisko bądź nazwę podatnika (płatnika lub inkasenta), adres zamieszkania bądź siedziby, numer PESEL bądź NIP; dane organu podatkowego, do którego kierowany jest wniosek (właściwego naczelnika urzędu skarbowego); określenie rodzaju podatku oraz okresu rozliczeniowego, w którym występuje nadpłata; określenie wysokości nadpłaty; wyczerpująco przedstawiony stan faktyczny uzasadniający złożony wniosek. W przypadku gdy nadpłata podatku wynika ze złożonej korekty deklaracji bądź zeznania rocznego, wniosek należałoby złożyć wraz z korektą.
Zwrot nadpłaty podatku następuje, gdy organ podatkowy pobrał w ciągu roku więcej, niż wynika to z rocznego rozliczenia. Zwrot nadpłaconego podatku dochodowego od osób fizycznych polega na tym, że organ podatkowy oddaje podatnikowi kwotę pobraną w trakcie roku w wysokości wyższej niż wynika to z rocznego rozliczenia.
Oczekując na zwrot nadpłaty możesz sprawdzić jej status logując się do e-Urzędu Skarbowego. W niektórych sytuacjach, pomimo uzyskania dochodu (przychodu), nie płacisz od niego podatku. Przykłady zwolnień od podatku to m.in.: przychody osób wychowujących co najmniej czworo dzieci, uzyskane w ramach tzw. ulgi dla rodzin 4+. Przychody osób, które osiągnęły wiek emerytalny, lecz nadal są aktywne zawodowo, uzyskane w ramach tzw. ulgi dla pracujących seniorów. Przychody osób, które po 31 grudnia 2021 roku zmieniły miejsce zamieszkania na Polskę, uzyskane w ramach tzw. ulgi na powrót. Katalog zwolnień od podatku znajduje się w art. 21 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Kiedy Następuje Zwrot Nadpłaty Podatku?
Nadpłata podatku podlega zwrotowi w terminie wskazanym w art. 77 § 1 Ordynacji podatkowej. Przy czym należy mieć na uwadze, że terminy te są różne w zależności od rodzaju podatku, u którego powstała nadpłata oraz okoliczności jej powstania. Przykładowo organ podatkowy zobowiązany jest zwrócić nadpłatę w terminie: 30 dni od dnia wydania nowej decyzji - jeżeli nadpłata powstała w związku z uchyleniem albo stwierdzeniem nieważności decyzji; 30 dni od dnia wydania decyzji stwierdzającej nadpłatę lub określającej wysokość nadpłaty; 30 dni od dnia wydania decyzji o zmianie, uchyleniu albo stwierdzeniu nieważności decyzji - jeżeli w związku z uchyleniem albo stwierdzeniem nieważności decyzji nie wystąpi obowiązek wydania nowej decyzji; 3 miesięcy od dnia złożenia zeznania (np. formularza PIT-28, PIT-37, PIT-36, PIT-36L) lub deklaracji.
W przypadku gdy podatnik skorzysta z usługi e-PIT (obecnie działająca tylko dla zeznań rocznych PIT-37), obowiązywać go będzie krótszy termin na zwrot nadpłaty podatku, który będzie wynosił 45 dni. Zwrot nadpłaty podatku VAT nastąpić może na wskazany w przypadku osób fizycznych rachunek bankowy na druku CEIDG-1 bądź w sytuacji gdy podatnik go nie posiada - w gotówce. Przy czym należy mieć na uwadze, że w przypadku gdy zwrot nadpłaty podatku odbywa się w formie gotówkowej przekazem pocztowym, urząd ma prawo pomniejszyć wartość zwróconej nadpłaty o poniesione koszty pocztowe.
Zwrot nadpłaty PIT następuje w terminie 45 dni od dnia złożenia zeznania elektronicznie, albo w terminie 3 miesięcy od dnia złożenia zeznania w inny sposób (np. papierowo). Korekta zeznania uruchamia nowy termin zwrotu liczony od dnia skorygowania zeznania, w zależności od sposobu złożenia korekty. Zwrot nadpłaty może też wynikać z wniosku o stwierdzenie nadpłaty z korektą. W takiej sytuacji termin zwrotu wynosi 2 miesiące od dnia złożenia wniosku, ale zwrot nie następuje wcześniej niż po upływie 3 miesięcy od dnia złożenia zeznania albo 45 dni od dnia złożenia zeznania elektronicznie.

Zwrot Nadpłaconego VAT a Roczna Podstawa Składki Zdrowotnej
W ostatnich latach mówi się dużo na temat zmiany formuły obliczania i zapłaty składki na ubezpieczenie zdrowotne przedsiębiorców. Obecnie każdą zmianę przychodu należy również analizować na gruncie rozliczania składki zdrowotnej. Zgodnie z przepisami przedsiębiorcy na ryczałcie i podatku liniowym mogą pomniejszać przychód/dochód o zapłaconą składkę zdrowotną w trakcie roku podatkowego. To z kolei często generuje niedopłaty i nadpłaty w rocznym rozliczeniu składki zdrowotnej. Otrzymanie nadpłaty składki zdrowotnej rodzi obowiązek rozliczenia w działalności gospodarczej.
Czy zwrot nadpłaconego VAT wpływa na roczną podstawę wymiaru składki zdrowotnej i jak rozliczyć zwrot nadpłaconej składki zdrowotnej w działalności gospodarczej? Odpowiedź na tak zadane pytanie brzmi - to zależy. Mianowicie należy ustalić, czy zwrot podatku VAT ma jakiś związek z zaksięgowanymi wcześniej kosztami w podatku dochodowym. Jeżeli będzie to tylko zwrot podatku VAT, jako nadwyżka podatku VAT naliczonego nad należnym, to nie będzie to miało przełożenia na roczną podstawę wymiaru składki zdrowotnej. Jest to przykład klasycznej sytuacji u płatnika VAT. Natomiast jeżeli jakaś część zwrotu obejmuje także koszty w podatku PIT, to wówczas będzie ona stanowiła przychód w PIT. A to może oznaczać również wpływ na roczną podstawę składki zdrowotnej.
Pan Michał kupił samochód osobowy, który chce wykorzystywać tylko w działalności gospodarczej i mieć prawo do odliczenia 100% VAT. Złożył VAT-26 do urzędu skarbowego i równolegle zapytanie o wydanie interpretacji podatkowej, czy ma takie prawo. Do czasu odpowiedzi odliczał 50% podatku VAT naliczonego od wszystkich wydatków związanych z samochodem osobowym. Kwota podatku VAT naliczonego wynosiła w 100% wyniosła 23.000 zł, z czego 11.500 zł ujęto zostało w rejestrze VAT zakupu a drugie 11.500 w kosztach w PIT. Fiskus zgodził się, że pan Michał może odliczać 100% VAT. A to oznacza, że można na bieżąco dokonać rozliczenia podatku VAT naliczonego - zostanie on zwiększony o 11.500 zł, w podatku PIT ta sama kwota znajdzie się w przychodach podatkowych. W tym przypadku kwota 11.500 zł zwiększy podstawę do naliczenia składki zdrowotnej w PIT.

Rozliczenie Zwrotu Nadpłaconej Składki Zdrowotnej
Po zakończonym roku przedsiębiorcy, którzy wybrali rozliczanie na skali podatkowej, podatkiem liniowym i zryczałtowanym podatkiem dochodowym mają obowiązek dokonać rocznego rozliczenia składki zdrowotnej w deklaracji ZUS DRA (ZUS RCA) za miesiąc kwiecień. Z takiego rozliczenia może powstać nadpłata lub niedopłata składki zdrowotnej. Dla części przedsiębiorców zwrot nadpłaty może rodzić określone konsekwencje w podatku dochodowym. Chodzi o tych, którzy mają prawo do pomniejszenia dochodu/przychodu do opodatkowania a dotyczy to przedsiębiorców na podatku liniowym i ryczałcie.
Przedsiębiorcy, którzy wybrali opodatkowanie podatkiem liniowym, mają prawo do zaliczenia w koszty uzyskania przychodów lub zmniejszenia podstawy opodatkowania o zapłaconą składkę zdrowotną do wysokości limitu, który na 2024 rok wynosi 11.600 zł. Zwrot nadpłaconej składki zdrowotnej spowoduje korektę kosztów na bieżąco (art. 22 ust. 1 ustawy o PIT). Obowiązek doliczenia do dochodu zwróconych kwot w zeznaniu rocznym za rok 2025 (art. 45 ust. 1b ustawy o PIT).
Przedsiębiorcy rozliczający się na zryczałtowanym podatku dochodowym mają prawo do pomniejszenia przychodu o 50% zapłaconej składki na ubezpieczenie zdrowotne. W przypadku gdy przedsiębiorca na ryczałcie otrzyma zwrot nadpłaconej składki zdrowotnej, powinien on skorygować koszty uzyskania przychodów o tę kwotę. Dotyczy to sytuacji, gdy pierwotnie składka zdrowotna została odliczona od przychodu.
Karta Podatkowa a Zwrot Nadpłaty
Prowadzę indywidualną działalność gospodarczą. W 2009 r. opłacałem podatek dochodowy w formie karty podatkowej w wysokości 106 zł miesięcznie (kwota ustalona decyzją naczelnika urzędu skarbowego). Miałem również prawo odliczenia od tego podatku składki na ubezpieczenie zdrowotne. Z prawa tego nie skorzystałem, ponieważ nie byłem świadomy tej możliwości. Skorzystanie z prawa odliczenia składki zdrowotnej spowodowałoby, że mój podatek za 2009 r. wyniósłby 0 zł. Czy w tej sytuacji mogę zwrócić się do urzędu skarbowego z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty w karcie podatkowej?
W przypadku gdy podatnik nie złoży wniosku o stwierdzenie nadpłaty, w pierwszej kolejności zostanie ona przekazana na poczet zaległości podatkowych lub przyszłych zobowiązań z tytułu danego podatku. Podatnik, który dokonał nadpłaty podatku dochodowego lub VAT, aby uzyskać jego zwrot, powinien złożyć wniosek o stwierdzenie nadpłaty podatku do właściwego urzędu skarbowego. Nadpłata podatku podlega zaliczeniu z urzędu na poczet zaległości podatkowych i bieżących zobowiązań, a dopiero przy braku takich należności podlega zwrotowi. Jeżeli masz zaległości podatkowe, urząd skarbowy może zaliczyć nadpłatę na ich spłatę. Wtedy zwrot może nie wystąpić albo wystąpi w niższej kwocie.

Oprocentowanie Nadpłaty Podatku
Nadpłaty podatku podlegają oprocentowaniu w wysokości odpowiadającej stawce odsetek za zwłokę obowiązującej dla zaległości podatkowych. Oprocentowanie występuje, gdy urząd skarbowy nie zwróci nadpłaty w terminie wynikającym z przepisów. Oprocentowanie nie przysługuje, gdy nadpłata nie przekracza dwukrotności kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym. Koszty upomnienia są określone w rozporządzeniu. Dwukrotność tej kwoty wyznacza próg, poniżej którego oprocentowanie nadpłaty nie występuje.
W sytuacji gdy organ podatkowy nie dokona zwrotu we wskazanym w przepisach Ordynacji podatkowej terminie, to podatnikowi przysługiwać będzie oprocentowanie wartości nadpłaty w wysokości równej wysokości odsetek za zwłokę, pobieranych od zaległości podatkowych. W 2019 roku wartość obniżonych odsetek od zaległości podatkowych wynosi 8%. Warto tutaj nadmienić, że nadpłaty, których wysokość nie przekracza dwukrotności kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym, nie podlegają wskazanemu wyżej oprocentowaniu.
Jak sprawdzić status zwrotu podatku
tags: #karta #podatkowa #zwrot #nadplaconego #podatku #rozliczenie

