Spółka z o.o. jest odrębnym od wspólników i członków zarządu podmiotem prawnym. Wypracowane przez nią zyski są więc jej własnością (nie własnością udziałowców). Za sprawowanie funkcji zarządczych lub inne obowiązki wobec spółki członek zarządu może pobierać jednak wynagrodzenie.
Kodeks Spółek Handlowych nie przewiduje obowiązku wypłaty wynagrodzenia członkowi zarządu. Członek zarządu nie musi, lecz może otrzymywać od spółki z o.o. wynagrodzenie. W artykule wyjaśnimy, jakie są możliwe formy przyznania wynagrodzenia członkowi zarządu spółki z o.o. Podpowiemy również, jak określić wysokość wynagrodzenia i czy wynagrodzenie członka zarządu spółki wymaga zgłoszenia w ZUS i opłacania składek. Sprawdź!
Co rozumiemy przez wynagrodzenie członka zarządu spółki z o.o.?
Prowadzeniem spółki z o.o. zajmuje się zarząd. Zarząd to organ spółki, a jego rola jest kluczowa dla jej prosperowania. Zarząd jest uprawniony do wykonywania wszystkich czynności prawnych i faktycznych dotyczących działalności podmiotu. Za kierowanie spółką zarząd może otrzymać wynagrodzenie ustalone uchwałą Zgromadzenia Wspólników.
Wynagrodzenie członka zarządu, w tym wynagrodzenie prezesa zarządu, to kluczowy element zarządzania każdą spółką kapitałową. Proces ten wymaga nie tylko zrozumienia aspektów prawnych, ale także odpowiedniego planowania podatkowego i składkowego. W tym wpisie dowiesz się na czym polega akt powołania, w jaki sposób ustanowić uchwałą zgromadzenia wspólników wynagrodzenie zarządu na podstawie art. 203(1) KSH czyli tzw. wynagrodzenie z aktu powołania.
Jakie są możliwe formy przyznania wynagrodzenia członkowi zarządu spółki z o.o.?
Powołanie członka zarządu w spółce z o.o. to zatem formalny proces, który polega na ustanowieniu danej osoby do pełnienia funkcji członka zarządu w spółce. W przypadku zarządu powołanie może nastąpić na podstawie uchwały wspólników, ale członkowie zarządu mogą również zostać powołani już w samej umowie sp. z o.o. (najczęstszy wariant dla nowych podmiotów).
Zgodnie z art. 201 § 4 k.s.h. "Członek zarządu jest powoływany i odwoływany uchwałą wspólników, chyba że umowa spółki stanowi inaczej."
Dla powołania Zarządu procedura może wyglądać następująco:
- zgromadzenie wspólników zbiera się by obradować,
- na obradach podejmuję uchwałę o powołaniu danej osoby na konkretne stanowisko w spółce,
- po powołaniu w ciągu 7 dni zarząd składa informację do KRS na odpowiednim formularzu przez Portal Rejestrów Sądowych.
Członek zarządu spółki z o.o może otrzymywać wynagrodzenie z tytułu umowy cywilnoprawnej: umowy zlecenia lub umowy o dzieło. Przedmiotem umowy cywilnoprawnej nie mogą być jednak obowiązki, które zgodnie z przepisami należą do obowiązków wspólnika na rzecz spółki z o.o. Takie zapisy mogą być zakwestionowane, a wraz z nimi także samo zatrudnienie wspólnika w spółce z o.o.
Kontrakt menedżerski (umowa o zarządzanie) to tzw. umowa nienazwana. Regulowany jest on przepisami ogólnymi prawa zobowiązań, a zakres odpowiedzialności menedżera określają przepisy Kodeksu cywilnego. W przeciwieństwie do umowy o pracę kontrakt menedżerski nie uwzględnia podległości służbowej spółki i jej kierownictwa.
Członek zarządu spółki może pobierać także wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę.
Wynagrodzenie Członka Zarządu - co mówią przepisy?
Często zdarza się, że wspólnicy decydują o ustaleniu wynagrodzenia za czynności wykonywane przez Zarząd w formie uchwały zgromadzenia wspólników o wynagrodzeniu zarządu, naturalnym jest bowiem otrzymywanie wynagrodzenia za prowadzenie spółki. Zasady wynagradzania członków zarządu w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością są zatem określane przede wszystkim przez uchwałę wspólników. To właśnie uchwała wspólników może precyzyjnie ustalić wysokość wynagrodzenia członków zarządu, w tym także maksymalną lub minimlaną kwotę.
O wynagrodzeniu zarządu decydują wspólnicy, za kierowanie spółką zarząd może otrzymać wynagrodzenie ustanowione uchwałą zgromadzenia wspólników. Pełnienie funkcji w zarządzie może być nieodpłatne albo odpłatne, jednak zdecydowanie zalecane jest pobieranie wynagrodzenia z tego tytułu.
Zgodnie z dyspozycją art. 203 k.s.h. "Uchwała wspólników może ustalać zasady wynagradzania członków zarządu, w szczególności maksymalną wysokość wynagrodzenia, przyznawania członkom zarządu prawa do świadczeń dodatkowych lub maksymalną wartość takich świadczeń. Wynagrodzenie członków zarządu zatrudnionych na podstawie umowy o pracę lub innej umowy określa organ albo osoba powołana uchwałą zgromadzenia wspólników do zawarcia umowy z członkiem zarządu."
Jak wskazuje art. 203(1) Kodeksu Spółek Handlowych: uchwała wspólników może ustalać zasady wynagradzania członków zarządu, w szczególności maksymalną wysokość wynagrodzenia, przyznawania członkom zarządu prawa do świadczeń dodatkowych lub maksymalną wartość takich świadczeń.
Jak ustalić wysokość wynagrodzenia Zarządu?
Przepisy kodeksu spółek handlowych dotyczące spółki z ograniczoną odpowiedzialnością nie zawierają żadnych rozwiązań w zakresie zasad wynagradzania członków zarządu. Z tego względu pełnienie funkcji członka zarządu na podstawie stosunku organizacyjnego może mieć zarówno charakter odpłatny, jak i nieodpłatny. Ponadto, z członkiem zarządu może zostać nawiązany dodatkowy stosunek prawny, w tym umowa o pracę, umowa zlecenia, kontrakt menedżerski. W tym ostatnim przypadku, co do zasady, to organ lub osoba powołana do zawarcia umowy z powołanym członkiem zarządu (art. 210 k.s.h.) określa warunki tej umowy, w tym wysokość wynagrodzenia. Z art. 203¹ zdanie pierwsze k.s.h. wynika natomiast uprawnienie wspólników do ustalenia w uchwale zasad wynagradzania członków zarządu, w szczególności poprzez: wskazanie maksymalnej wysokości wynagrodzenia, przyznawania członkom zarządu prawa do świadczeń dodatkowych (np. różnego rodzaju premii) lub maksymalnej ich wysokości.
Niezależnie jednak od elastyczności tego rozwiązania w obrocie przyjmuje się, że wysokość wynagrodzenia powinna być adekwatna do zakresu wykonywanych obowiązków przez członka zarządu.
Dokumenty związane z rozliczeniem wynagrodzenia zarządu
Z punktu widzenia technicznego wraz z uchwaleniem wynagrodzenia członka zarządu należy pamiętać również o kilku formalnościach tj:
- Kwestionariuszu osobowym członka zarządu dla celów rozliczeniowych podatku dochodowego,
- Wskazaniu wartości brutto wynagrodzenia w treści uchwały, nie natomiast wysokości netto.
Uchwała zaś, której przedmiotem jest przyznanie wynagrodzenia musi spełniać:
- wymogi formalne podejmowanych uchwał (zatem co najmniej forma pisemna),
- określać wysokość wynagrodzenia przyznawanego odpowiedniemu członkowi zarządu,
- wskazanym jest, aby określić jaki okres działalności obejmuje wynagrodzenie prowadzonej przez niego spółki (czy jest to miesięczne wynagrodzenie, czyli otrzymywane co miesiąc, czy za konkretny miesiąc lub kwartał, które nie jest powtarzalne).
Istotnym jest, że w przypadku zarządu niniejsza uchwała może stanowić pewną formę gratyfikacji działalności tej osoby, której kierownictwo powoduje rozwój podmiotu. Z drugiej strony trudno mówić o przyznaniu wynagrodzenia zarządowi w przypadku braku posiadania stosownych środków przez podmiot - jeżeli występuje istotna strata z działalności spółki.
Czy osoba pełniąca funkcje zarządcze w spółce musi otrzymywać wynagrodzenie?
Nie, członek zarządu nie musi otrzymywać wynagrodzenia, nie ma przepisu nakazującego takiej dyspozycji, nie będzie to też powodowało powstania obowiązku w regulacji składek ZUS. W zależności jednak od sytuacji członka zarządu i jego statusu w spółce skutki podatkowe mogą się różnić. Należy mieć na względzie trzy występujące warianty dotyczące skutków podatkowych, które mogą wystąpić w przypadku takiej współpracy.
Wynagrodzenie Zarządu w podatkach oraz ZUS
Sprawowanie funkcji w organie zarządzającym osoby prawnej wyłącznie na podstawie aktu powołania (stosunku organizacyjnego) generuje specyficzne skutki prawne, zwłaszcza w obszarze obowiązków publicznoprawnych, takich jak ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz podatek dochodowy od osób fizycznych. Powołanie bez nawiązywania odrębnej umowy z członkiem zarządu stanowi bowiem największy potencjał optymalizacyjny w zakresie składek na ubezpieczenia społeczne.
Wynagrodzenie członka zarządu może być otrzymane zarówno w ramach aktu powołania, jak i poprzez zawarcie pomiędzy spółką a członkiem zarządu odpowiedniego stosunku prawnego opartego na przepisach Kodeksu pracy lub Kodeksu cywilnego. Przepisy Kodeksu spółek handlowych nie określają, jakiego rodzaju stosunek prawny ma wiązać członka zarządu ze spółką.
Członek zarządu a ZUS
Nie, pełnienie funkcji zarządu na podstawie aktu powołania nie jest samym w sobie tytułem do ubezpieczenia społecznego. Dane stanowisko zostało potwierdzone przez liczne interpretacje Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
Stanowisko dotyczące braku oskładkowania tytułu powołania można odnaleźć również w interpretacji ZUS z dnia 7 lutego 2013 r. Centrali Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o sygnaturze WPI/200000/451/65/2013, w której to interpretacji organ wskazuje, że "w myśl art. 6 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych - o którym wyżej mowa, obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlegają m.in. pracownicy oraz osoby wykonujące pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia. Powołany przepis nie zalicza do ubezpieczonych osoby pełniącej funkcję członka zarządu czy prokurenta pod warunkiem, że funkcja ta nie jest wykonywana w ramach stosunku prawnego określonego w tym przepisie (np. umowa o pracę). Z powyższego wynika, że pełnienie funkcji członka zarządu lub prokurenta na podstawie powołania tj. poprzez nawiązania tylko stosunku organizacyjnego - nie jest tytułem rodzącym obowiązek ubezpieczeń społecznych, w konsekwencji od wynagrodzenia otrzymywanego z tego tytułu nie ma obowiązku odprowadzania ww. składek".
Pełnienie funkcji członka zarządu od 1 stycznia 2022r. w związku z wejściem w życie tzw. "Polskiego ładu" stanowi podstawą do objęcia niniejszego wynagrodzenia ubezpieczeniem zdrowotnym. Wraz z wejściem "polskiego ładu" z 1 stycznia 2022r. wypłacane wynagrodzenia na podstawie uchwał podlegają już ubezpieczeniom zdrowotnym w wysokości 9% podstawy wymiaru.
W ustawie zmieniającej wprowadzono nowelizację w postaci art. 15., który mówi, że w ustawie z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1398, z późn. zm.6) wprowadza się zmiany w art. 66 w ust. 1 po pkt 35 poprzez dodanie pkt 35a w brzmieniu: „osoby powołane do pełnienia funkcji na mocy aktu powołania, które z tego tytułu pobierają wynagrodzenie;”.
Wynagrodzenie wypłacane na podstawie uchwały członkowi zarządu będzie zatem odpowiednio niższe o pobraną składkę zdrowotną, nowy obowiązek wiąże się z obowiązkiem zgłoszenia takiej osoby do ubezpieczenia zdrowotnego pod kodem 22 50 na formularzy ZUS ZZA.
Zawarcie z członkiem zarządu umowy o pracę czy umowy zlecenia w kontekście oskładkowania tej umowy pociąga za sobą konieczność sporządzenia odpowiedniego zgłoszenia do ZUS-u, a także naliczenia składek społecznych i zdrowotnych na ogólnych zasadach stosowanych do tego typu umów. W przypadku tego rodzaju zatrudnienia nie ma odrębnych przepisów dotyczących oskładkowania wynagrodzenia. Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych i ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych traktuje ich jako pracowników lub zleceniobiorców. Tym samym podlegają oni obowiązkowi ubezpieczeń społecznych i obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego na takich samych zasadach jak pracownicy i zleceniobiorcy.
Wynagrodzenie członka zarządu zatrudnionego na umowę o pracę podlega oskładkowaniu na takich samych zasadach jak innych pracowników. Konieczne jest zatem zgłoszenie pracownika na ZUS ZUA do wszystkich obowiązkowych ubezpieczeń społecznych: emerytalnego, rentowego, chorobowego i wypadkowego oraz do ubezpieczenia zdrowotnego z kodem tytułu ubezpieczenia 01 10. Odmiennego podejścia w kontekście oskładkowania wynagrodzenia wymaga odpłatne pełnienie funkcji członka zarządu w spółce na podstawie powołania na mocy uchwały zgromadzenia wspólników. Nie stanowi ono bowiem tytułu do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych. Tym samym osoby sprawującej taką funkcję nie zgłasza się do tych ubezpieczeń. Od 2022 roku składkę na ubezpieczenie zdrowotne zapłacą osoby powołane do pełnienia funkcji na mocy aktu powołania, które z tego tytułu pobierają wynagrodzenie. W tej sytuacji członka zarządu należy zgłosić do ubezpieczenia zdrowotnego z kodem tytułu ubezpieczenia 22 50 na deklaracji ZUS ZZA i pobierać od jego wynagrodzenia składkę zdrowotną w wysokości 9%. Członek zarządu pełniący swoją funkcję na podstawie aktu powołania powinien zostać zgłoszony do ubezpieczenia zdrowotnego nawet wtedy, gdy nie pobiera wynagrodzeń z tego tytułu cyklicznie - wystarczy sam zapis w akcie powołania dotyczący wykonywania swoich obowiązków odpłatnie. Wówczas taka osoba jest wykazywana na raportach ZUS RCA z kodem 22 50 z zerowymi wartościami składek. Osoby, które wykonują obowiązki członków zarządu w polskich spółkach, ale jednocześnie podlegają systemowi ubezpieczeń społecznych w jednym z krajów UE/EOG lub w innym kraju, z którym Polska zawarła umowę dotyczącą zabezpieczenia społecznego, i potwierdzą to na zaświadczeniu A1, nie podlegają ubezpieczeniu zdrowotnemu w Polsce.
Po wejściu w życie przepisów dotyczących konieczności opłacania składki zdrowotnej od wynagrodzenia powołanego członka zarządu wiele osób szukało alternatywnego rozwiązania pozwalającego na zwolnienie odprowadzania dodatkowych danin do ZUS-u.
Opodatkowanie wynagrodzenia zarządu - jak to wygląda?
Przychody otrzymywane z tego tytułu wykazywane są w deklaracjach podatkowych jako przychody z działalności wykonywanej osobiście oraz w przypadku braku prowadzenia działalności gospodarczej przez członka zarządu są opodatkowane na zasadach ogólnych (12% lub 32%). Wynagrodzenie z tytułu pełnienia funkcji członka zarządu podlega zatem opodatkowaniu podatkiem dochodowym na zasadach ogólnych.
W przypadku aktu powołania (członka zarządu), podobnie jak przy umowach o pracę, przysługuje nam odliczenie od przychodu w wysokości 250 zł miesięcznie.
Umowa o pracę: Jeżeli członek zarządu zatrudniony jest na podstawie umowy o pracę, to jest ona podstawą wypłaty wynagrodzenia, a w zakresie opodatkowania i innych świadczeń członek zarządu jest traktowany jak każdy inny pracownik spółki. W przypadku wynagrodzenia dla członka zarządu zatrudnionego na podstawie umowy o pracę w celu obliczenia zaliczki na podatek dochodowy przychód należy pomniejszyć o koszty uzyskania przychodu oraz o opłacone składki społeczne. Od zaliczki na PIT odlicza się również kwotę zmniejszającą podatek. W PIT-11 przychody są wykazane w części E, wiersz 1.
Powołanie: Pełnienie funkcji członka zarządu na podstawie powołania nie jest tytułem do ubezpieczeń społecznych, ale od 2022 roku jest tytułem do ubezpieczenia zdrowotnego. Zaliczka na podatek od wynagrodzenia członka zarządu powinna być pobrana w wysokości 12% (lub 32% - na wniosek podatnika), a przychód pomniejszony jedynie o koszty uzyskania. Koszty te wynoszą 250 zł miesięczne, a za rok podatkowy nie więcej niż 3000 zł (także wówczas, gdy miejscowość zamieszkania członka zarządu jest inna niż miejscowość, w której znajduje się siedziba płatnika). Do wynagrodzenia za pełnienie funkcji członka zarządu na podstawie samego aktu powołania płatnik powinien stosować koszty w podstawowej wysokości.
W przypadku powołania od przychodu można jedynie potrącić standardowe koszty uzyskania przychodu w wysokości 250 zł. Nie mają tu zastosowania koszty podwyższone w wysokości 300 zł.
Przy wykonywaniu czynności przez członka zarządu na podstawie samego powołania, obliczając miesięczną zaliczkę na podatek, płatnik może stosować kwotę zmniejszającą podatek, jeśli członek zarządu złożył PIT-2. Wynagrodzenie oraz podatek od niego pobrany wykazuje się w PIT-11 w sekcji E, wiersz 5.
Zryczałtowany podatek dochodowy: Odrębnym przypadkiem jest sytuacja, w której wynagrodzenie członka zarządu nie przekracza 200 zł. Wówczas płatnik pobiera zryczałtowany podatek według stawki 12%, bez pomniejszenia o koszty uzyskania przychodów. W przypadku członków zarządu, którzy nie mają polskiej rezydencji podatkowej, stosuje się również zryczałtowane stawki podatku, zwykle 20%.
Na jakich deklaracjach PIT wykazujemy wynagrodzenie członka zarządu?
Wynagrodzenia uzyskane w ramach uchwały o wynagrodzeniu, płatnik wykazuje w PIT-11 (w 2023r. wersja 29 formularza) w sekcji E w wierszu 5 "Działalność wykonywana osobiście", przy czym płatnik pobiera zaliczkę na PIT w ciągu roku, a osoba otrzymująca wynagrodzenie składa co do zasady PIT-37.
Czy tak wypłacane wynagrodzenia są kosztem spółki?
Tak, wynagrodzenia członków zarządu są standardowo kosztem spółki jeżeli spełniają ogólną definicję kosztu (czyli nie są to przykładowo fikcyjne transakcje i pozostają w związku z działalnością podmiotu).
Wynagrodzenie za zarządzanie w spółce z o.o.
Podsumowanie
Wynagrodzenie członka zarządu na podstawie uchwały zgromadzenia wspólników jest jednym ze sposobów na wypłatę pieniędzy ze spółki z o.o. Ze względu na brak obciążeń z tytułu składek ZUS odpłatne pełnienie funkcji członka zarządu w spółce jest często wykorzystywanym rozwiązaniem. Członkowie zarządu mogą otrzymywać wynagrodzenie na podstawie umowy o pracę lub na podstawie powołania. W pierwszym przypadku należy ich rozliczyć w taki sam sposób, jak pozostałych pracowników spółki. Natomiast w przypadku powołania, w celu rozliczenia wynagrodzenia powinna zostać dodana umowa organu zarządzającego.
Wynagrodzenie członka zarządu na podstawie uchwały wspólników opodatkowane jest na skali podatkowej, składka zdrowotna wynosi 9%, składki społeczne ZUS nie są należne. Spółka pobiera zaliczki na PIT uwzględniające koszty uzyskania przychodu, ale nie uwzględnia kwoty wolnej od opodatkowania.
tags: #czy #trzeba #placic #wynagrodzenie #zarzadu #na