Prace interwencyjne stanowią jedną z form aktywizacji zawodowej proponowanych przez powiatowe urzędy pracy. Są to działania mające na celu wsparcie osób bezrobotnych poprzez zatrudnienie ich przez pracodawcę z częściowym dofinansowaniem wynagrodzenia. Aby rozpocząć zatrudnienie w ramach prac interwencyjnych, bezrobotny powinien zgłosić się do doradcy zawodowego w urzędzie pracy, w którym jest zarejestrowany i poprosić go o wydanie skierowania na takie prace.
Prace interwencyjne mają na celu wsparcie bezrobotnych poprzez zatrudnienie ich przez pracodawcę z częściowym dofinansowaniem wynagrodzenia. Osoby bezrobotne zarejestrowane w urzędzie pracy mogą być skierowane do takich prac. Prace interwencyjne pozwalają na zatrudnienie osób bezrobotnych przez urząd pracy. Są częściowo dofinansowywane z budżetu urzędu miasta. Ich głównym celem jest aktywizowanie ludzi pozostających bez zatrudnienia przez dłuższy czas i ułatwienie im powrotu na rynek pracy.
Pracodawca, który zatrudnił bezrobotnych w ramach prac interwencyjnych skierowanych przez urząd pracy, otrzymuje zwrot części kosztów. Refundacja obejmuje część wynagrodzeń, nagród oraz składek na ubezpieczenia. Pracodawca zainteresowany zorganizowaniem prac interwencyjnych powinien złożyć do wybranego powiatowego urzędu pracy wniosek, w którym podane będą m.in. informacje, o których mowa w art. 37 ust. 1 pkt 2 albo ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. Pracodawca po zakończeniu okresu refundacji jest zobowiązany do utrzymania w zatrudnieniu skierowanego bezrobotnego przez wskazany w umowie okres po zakończeniu refundacji wynagrodzeń i składek na ubezpieczenia społeczne (połowa okresu za jaki otrzymywano refundację).
Prace interwencyjne to zatrudnienie bezrobotnego przez pracodawcę, które nastąpiło w wyniku umowy zawartej ze starostą i ma na celu wsparcie bezrobotnych. Istotne jest przy tym to, że umowy zawierane w ramach prac interwencyjnych nie wchodzą do limitów umów na czas określony. Podkreśla to Sąd Najwyższy w wyroku z 1 czerwca 2023 r. (sygn. akt I PSKP 11/22): - Zawarcie kolejnych umów o pracę z bezrobotnym w ramach prac interwencyjnych, w wypełnieniu kolejnych umów starosty z pracodawcą o zorganizowanie prac interwencyjnych dla osoby niepełnosprawnej, nie jest objęte ograniczeniem w zawieraniu umów o pracę na czas określony z art.
Warunki organizacji prac interwencyjnych
Pracodawcy, którzy chcą zorganizować prace interwencyjne, muszą spełniać określone warunki, w tym nie mieć zaległości z płatnościami publicznymi oraz nie być skazani za przestępstwa określone w przepisach. Aby zorganizować prace interwencyjne, zainteresowany pracodawca powinien złożyć do urzędu pracy odpowiedni wniosek. Wniosek należy złożyć do urzędu pracy jeszcze przed zatrudnieniem osoby bezrobotnej. Przed złożeniem wniosku warto skontaktować się z urzędem pracy i ustalić, czy dysponuje środkami na tę formę wsparcia. Ponadto dobrze jest zapoznać się z regulaminem ubiegania się o prace interwencyjne obowiązującym w wybranym urzędzie pracy.
Pracodawca zainteresowany zorganizowaniem prac interwencyjnych powinien złożyć do wybranego powiatowego urzędu pracy wniosek, w którym podane będą m.in. wszystkie zaświadczenia o pomocy de minimis oraz pomocy de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie otrzymanej w okresie wskazanym odpowiednio w art. 3 ust. 2 rozporządzenia Komisji (UE) 2023/2831 z dnia 13 grudnia 2023 r. w sprawie stosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis (Dz. Urz. UE L 2023/2831 z 15.12.2023), art. 3 ust. 2 rozporządzenia Komisji (UE) nr 1408/2013 z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie stosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis w sektorze rolnym (Dz. Urz. UE L 352 z 24.12.2013, str. 9, Dz. Urz. UE L 51 z 22.02.2019, str. 1, Dz. Urz. UE L 275 z 25.10.2022, str. 55 oraz Dz. Urz. UE L 2023/2391 z 05.10.2023) albo art. 3 ust. 2 rozporządzenia Komisji (UE) nr 717/2014 z dnia 27 czerwca 2014 r. w sprawie stosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis w sektorze rybołówstwa i akwakultury, (Dz. Urz. UE L 190 z 28.06.2014, str. 45, Dz. Urz. UE L 414 z 09.12.2020, str. 15, Dz. Urz. UE L 326 z 21.12.2022, str. 8 oraz Dz. Urz. informacje, o których mowa w art. 37 ust. 1 pkt 2 albo ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r.
Pracodawca składa wniosek o organizowanie prac interwencyjnych do wybranego powiatowego urzędu pracy. Zakres treści wniosku i dołączanych do niego oświadczeń określa art. 138 ust. 4-8 ustawy z 20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia (Dz.U. z 2025 r., poz. 620). Prace interwencyjne nie mogą być organizowane w WUP, PUP oraz biurach poselskich, senatorskich i poselsko-senatorskich. Do tych wyłączeń dochodzą także ograniczenia odnoszące się do wszystkich wnioskodawców.
Do wniosku należy dołączyć oświadczenia o spełnieniu warunków wskazanych powyżej tj. wszystkie zaświadczenia o pomocy de minimis oraz pomocy de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie otrzymanej w okresie wskazanym odpowiednio w art. 3 ust. 2 rozp. Komisji (UE) 2023/2831, art. 3 ust. 2 rozp. Komisji (UE) nr 1408/2013 albo art. 3 ust. 2 rozp. Komisji (UE) nr 717/2014 lub oświadczenie o wielkości tej pomocy otrzymanej w tym okresie, albo oświadczenie o nieotrzymaniu takiej pomocy w tym okresie; informacje, o których mowa w art. 37 ust. 1 pkt 2 albo ust. 2 pkt 3 Ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 roku o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej. Powyższy przepis stosuje się odpowiednio do wskazanego przez organizatora robót publicznych pracodawcy.
Starosta w terminie 30 dni od dnia złożenia wniosków o organizowanie prac interwencyjnych i organizowanie robót publicznych wraz z wymaganymi oświadczeniami powiadamia wnioskodawcę o rozpatrzeniu wniosku i podjętej decyzji. W przypadku gdy wspomniane wnioski są nieprawidłowo wypełnione lub niekompletne, starosta wyznacza wnioskodawcy co najmniej 7-dniowy termin na ich uzupełnienie.
Obowiązek zatrudnienia po zakończeniu prac interwencyjnych
Pracodawca po zakończeniu okresu refundacji jest zobowiązany do utrzymania w zatrudnieniu skierowanego bezrobotnego przez wskazany w umowie okres po zakończeniu refundacji wynagrodzeń i składek na ubezpieczenia społeczne (połowa okresu za jaki otrzymywano refundację). Okres zatrudnienia na podstawie umowy o pracę w ramach prac interwencyjnych powinien obejmować okres refundacji wynagrodzeń i składek na ubezpieczenie społeczne oraz okres 3 lub 6 miesięcy po zakończeniu refundacji. Pracodawca zawiera ze skierowanym bezrobotnym umowę o pracę na okres nie krótszy niż 9-miesięczny.
Prace te mogą trwać od 3 do 12 miesięcy, po czym pracodawca zobowiązany jest do utrzymania zatrudnienia przez połowę okresu refundacji. Pracodawca jest obowiązany, stosownie do zawartej umowy, do utrzymania w zatrudnieniu skierowanego bezrobotnego przez okres 3 miesięcy po zakończeniu refundacji wynagrodzeń i składek na ubezpieczenia społeczne. Niewywiązanie się z warunku utrzymania w zatrudnieniu skierowanego bezrobotnego przez okres 3 miesięcy po zakończeniu refundacji lub naruszenie innych warunków umowy powoduje obowiązek zwrotu uzyskanej pomocy wraz z odsetkami ustawowymi naliczonymi od całości uzyskanej pomocy od dnia otrzymania pierwszej refundacji, w terminie 30 dni od dnia doręczenia wezwania starosty.
Jeżeli pracodawca bezpośrednio po zakończeniu prac interwencyjnych trwających co najmniej 6 miesięcy zatrudniał skierowanego bezrobotnego przez okres dalszych 6 miesięcy i po upływie tego czasu dalej go zatrudnia w pełnym wymiarze czasu pracy - starosta może przyznać mu jednorazową refundację wynagrodzenia w wysokości uprzednio ustalonej, nie wyższej jednak niż 150% przeciętnego wynagrodzenia obowiązującego w dniu spełnienia tego warunku.
W przypadku rozwiązania umowy o pracę przez skierowanego bezrobotnego, rozwiązania z nim umowy o pracę na podstawie art. 52 Kodeksu pracy lub wygaśnięcia stosunku pracy skierowanego bezrobotnego w trakcie okresu objętego refundacją albo przed upływem okresu 3 miesięcy, starosta skieruje na zwolnione stanowisko pracy innego bezrobotnego. Jeżeli pracodawca odmówi jego przyjęcia, wówczas zobowiązany jest do dokonania zwrotu uzyskanej pomocy w całości. Dodatkowo należy doliczyć do tej kwoty odsetki ustawowe, począwszy od dnia uzyskania pierwszej refundacji. Pracodawca ma na to 30 dni od dnia doręczenia wezwania starosty. Natomiast jeżeli okaże się, że urząd pracy nie jest w stanie skierować osoby bezrobotnej na zwolnione stanowisko pracy, to pracodawca nie musi zwracać uzyskanego wcześniej dofinansowania.
Pracodawca jest obowiązany, stosownie do zawartej umowy, do utrzymania w zatrudnieniu skierowanego bezrobotnego przez okres objęty refundacją wynagrodzeń i składek na ubezpieczenia społeczne oraz okres 6 miesięcy po zakończeniu tej refundacji. Niewywiązywanie się z tego warunku lub naruszenie innych postanowień zawartej umowy powoduje obowiązek zwrotu uzyskanej pomocy wraz z odsetkami ustawowymi naliczonymi od całości uzyskanej pomocy od dnia otrzymania pierwszej refundacji, w terminie 30 dni od dnia doręczenia wezwania starosty.
Kodeks pracy. Prawo pracy. Prawa i obowiązki pracownik. Prawa i obowiązki pracodawca.
Długość trwania prac interwencyjnych i refundacji
Okres zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych może wynosić od 6 do 18 miesięcy, a jeśli chodzi o osobę bezrobotną powyżej 50. Dodatkowo! Okres prac interwencyjnych może wynosić od 3 do 12 miesięcy. Zgodnie z art. 56 ust. 1 i 2 ustawy okres dokonywania refundacji z tytułu zatrudniania przez pracodawcę w ramach prac interwencyjnych skierowanych bezrobotnych może ulec wydłużeniu do roku lub półtora roku. W takich okolicznościach starosta może dokonywać z FP zwrotu poniesionych przez pracodawcę z tytułu zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych w pełnym wymiarze czasu pracy skierowanego bezrobotnego kosztów wypłaconego wynagrodzenia, nagród oraz opłaconych składek na ubezpieczenia społeczne:
- przez okres do 12 miesięcy;
- przez okres do 18 miesięcy, w przypadku gdy zwrot obejmuje koszty poniesione za co drugi miesiąc.
Zwrot następuje w wysokości uprzednio uzgodnionej, nieprzekraczającej jednak:
- kwoty zasiłku dla bezrobotnych, w wysokości przysługującej za okres pierwszych 3 miesięcy posiadania prawa do zasiłku obowiązującej w ostatnim dniu każdego rozliczanego miesiąca i składek na ubezpieczenia społeczne od refundowanego wynagrodzenia - w odniesieniu do zwrotu dokonywanego w okresie do 12 miesięcy;
- minimalnego wynagrodzenia za pracę i składek na ubezpieczenia społeczne od tego wynagrodzenia - w odniesieniu do refundacji za okres do 18 miesięcy.
Prace interwencyjne zwykle trwają od 6 do 18 miesięcy, jednak mogą zostać wydłużone - do maksymalnie 4 lat. Dodatkowo po upływie okresu refundacji zatrudniający ma obowiązek przez określony czas utrzymywać w zatrudnieniu bezrobotnego, który został do niego skierowany z urzędu pracy. Jest przy tym zwolniony z opłacania składek na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych przez rok od zawarcia pierwszej umowy o pracę.
Długość wymaganego okresu zatrudnienia po zakończeniu prac interwencyjnych wynosi:
- 3 miesiące - w przypadku prac trwających do 6 miesięcy,
- 6 miesięcy - w przypadku prac trwających 12 miesięcy lub dłużej.
W przypadku niewywiązania się z umowy pracodawca ma obowiązek zwrotu uzyskanej pomocy finansowej wraz z odsetkami.
Kto może skorzystać z prac interwencyjnych?
Pracownikiem interwencyjnym mogą zostać osoby, które w świetle ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy mogą mieć trudności z samodzielnym znalezieniem zajęcia zarobkowego. Do tego grona zaliczają się młodzi ludzie poniżej 25. roku życia, którzy jeszcze nie podjęli pierwszej pracy, np. mają status ucznia, studenta, a przez to nie zdążyli zdobyć żadnego doświadczenia, co może skazywać ich na brak powodzenia w poszukiwaniu zajęcia.
Skierowanie na prace interwencyjne może otrzymać każda osoba o statusie bezrobotnego, która zarejestrowała się w wybranym powiatowym urzędzie pracy. W pierwszej kolejności do prac interwencyjnych angażowani są bezrobotni zagrożeni wykluczeniem społecznym, m.in. z niepełnosprawnościami, wychowujący samotnie dziecko oraz po odbyciu kary pozbawienia wolności. Za osoby znajdujące się w szczególnie niekorzystnej sytuacji uznaje się także długotrwale bezrobotnych oraz bezrobotnych bez kwalifikacji zawodowych i bez średniego wykształcenia. Ważne, by zarejestrowały się one w urzędzie pracy, bo jest to warunek konieczny do starania się o przydział do umowy o prace interwencyjne.
Pewnymi przywilejami, jeśli chodzi o udział w pracach interwencyjnych, cieszą się osoby bezrobotne powyżej 50. roku życia. Mają one prawo do korzystania z tego typu zajęcia w wydłużonym okresie, wynoszącym 24 miesiące (lub do 4 lat, jeśli środki na refundowane wynagrodzenie wpływają co drugi miesiąc).
Starosta, kierując bezrobotnego do prac interwencyjnych, ma obowiązek wziąć pod uwagę jego wiek, stan zdrowia oraz rodzaje uprzednio wykonywanej pracy.
tags: #czy #po #pracach #interwencyjnych #pracodawca #musi