W dzisiejszej publikacji opiszemy, w jaki sposób MRiPS wyjaśniło kwalifikowanie działań twórczych jako umowy o dzieło. Umowa o dzieło jest często wybieraną formą współpracy, zwłaszcza w branżach kreatywnych. Architekt, fotograf, grafik, dziennikarz - to przykładowe zawody, w przypadku których możliwa jest praca na podstawie umowy o dzieło. Taki kontrakt nie stanowi tytułu do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego. Od umowy o dzieło naliczana jest jedynie zaliczka na podatek dochodowy. W innych przypadkach osoba, która zawrze umowę o dzieło nie będzie miała obowiązku zapłaty składek społecznych ani składki zdrowotnej.
Jednakże, kwalifikowanie czynności w ramach umowy o dzieło budzi wątpliwości i może być kwestionowane przez ZUS. W lutym 2023 roku została skierowana interpelacja nr 39214 do Ministra Rodziny i Polityki Społecznej (MRiPS) w sprawie kwestionowania przez ZUS umów o dzieło zawieranych ze współpracownikami w branży marketingowej. Zagadnienie dotyczyło tworzenia, na zlecenie firmy, krótkich filmów reklamowych publikowanych w mediach społecznościowych. ZUS zakwestionował rodzaj umowy wskazując, że czynności mają charakter powtarzalny i powstały w oparciu o wytyczne zlecającego, a więc trudno im przypisać charakter oryginalnego pomysłu twórcy.
Przedmiotem umowy o dzieło jest zobowiązanie do wykonania oznaczonego dzieła rozumianego, jako osiągnięcie określonego, zindywidualizowanego rezultatu w postaci materialnej lub niematerialnej. MRiPS podkreśla, że ZUS ma pełną autonomię w zakresie dokonywania ocen umów o dzieło pod kątem podlegania, w szczególności, pod ubezpieczenia społeczne. W tej sytuacji przedsiębiorcy z branży marketingowej powinni wiedzieć, że kwalifikowanie zawieranych przez nich umów o dzieło może być kwestionowane przez ZUS. Trzeba pamiętać, że termin przedawnienia składek ZUS wynosi 5 lat a jest to dość długi okres, w którym ZUS ma prawo przeprowadzić kontrolę w zakresie prawidłowości zgłoszeń i rozliczeń.
Wydawane interpretacje ZUS czy wyroki sądowe bardzo często są sprzeczne, a to nie ułatwia sprawy płatnikom. Wydaje się, że właściwym byłoby skierowanie zapytania do ZUS w indywidualnej sprawie.
Kontrakt z NFZ jako alternatywa i źródło dochodu
Realizacja umowy zawartej przez placówkę medyczną z Narodowym Funduszem Zdrowia jest dla wielu podmiotów w ochronie zdrowia głównym źródłem uzyskiwania dochodów. Jest to opcja mająca swoje zalety i wady. Kontrakt z NFZ daje placówce medycznej stabilne finansowanie i przewidywalność rozliczeń, ale wiąże się z dużym formalizmem i kontrolą. Atutem NFZ jako finansującego świadczenia jest przede wszystkim duży stopień pewności, że zrealizowane i odpowiednio udokumentowane świadczenia będą przez NFZ właściwie rozliczone. NFZ ma także spore możliwości ingerencji w realizację konkretnej umowy. Mowa tu przede wszystkim o konieczności wykonywania umów zgodnie z założeniami NFZ - zarządzeniami prezesa NFZ i komunikatami w sprawie realizacji kontraktów.
Zawarcie kontraktu z Narodowym Funduszem Zdrowia (NFZ) to bardzo ważny i warty dokładnego przeanalizowania krok dla każdego podmiotu medycznego, który planuje realizować świadczenia finansowane ze środków publicznych. Procedura ta wiąże się z koniecznością spełnienia szeregu wymagań formalnych oraz przygotowania obszernej dokumentacji. Właściwe przygotowanie nie tylko skraca czas oczekiwania na podpisanie umowy, ale także minimalizuje ryzyko popełnienia błędów skutkujących odrzuceniem oferty lub odmową zawarcia kontraktu.
Dla wielu lekarzy i podmiotów leczniczych w Polsce umowa NFZ to dziś jedno z kluczowych źródeł finansowania działalności. To właśnie na podstawie takiej umowy Narodowy Fundusz Zdrowia pokrywa koszty świadczeń opieki zdrowotnej udzielanych pacjentom ze środków publicznych. W praktyce oznacza to, że świadczeniodawcy - od indywidualnych praktyk lekarskich po większe placówki - mogą otrzymywać wynagrodzenie za udzielanie świadczeń zdrowotnych osobom uprawnionym z tytułu ubezpieczenia zdrowotnego.
Kontrakt z Narodowym Funduszem otwiera drogę do finansowania tak różnych form leczenia, jak podstawowa opieka zdrowotna, leczenie szpitalne, rehabilitację czy opiekę długoterminową. Z punktu widzenia podmiotu oznacza to stabilniejsze przychody i łatwiejszy dostęp do pacjenta. Podpisanie umowy z NFZ wiąże się jednak z koniecznością wypełnienia wielu wymagań formalnych, przygotowania dokumentów i dostosowania organizacji udzielania świadczeń opieki zdrowotnej do ogólnych warunków i zasad określonych przez Fundusz.
Proces kontraktowania z NFZ: od ogłoszenia do umowy
Świadczenia opieki zdrowotnej finansowane ze środków publicznych NFZ realizuje na podstawie umowy zawartej między świadczeniodawcą a NFZ. Podstawę prawną stanowi art. 132 ustawy z 27 sierpnia 2004 r. Od tej zasady istnieją jednak wyjątki. Świadczenia mogą być udzielone bez umowy w szczególnych przypadkach, m.in. w stanach nagłych oraz w sytuacji tzw. .
Umowę można zawrzeć wyłącznie ze świadczeniodawcą, który został wybrany do realizacji świadczeń w postępowaniu prowadzonym przez NFZ. Aby przystąpić do konkursu ofert, należy śledzić ogłoszenia publikowane na stronie internetowej centrali NFZ lub właściwego oddziału wojewódzkiego. Sam konkurs przeprowadza się zgodnie z zasadami określonymi w rozporządzeniu ministra zdrowia z 14 października 2020 r. Podstawowym trybem zawarcia umowy jest konkurs ofert, w którym może wziąć udział dowolna liczba potencjalnych wykonawców pragnących realizować umowę z NFZ.
Najważniejsza jest jednak część niejawna postępowania ofertowego. Jak widać, cena określona w ofercie nie jest ostateczna i dochodzi do niejawnej rywalizacji między wykonawcami, którzy pragną uzyskać kontrakt z NFZ. W toku negocjacji obniżają swoje wynagrodzenie. Zawarcie umowy w drodze rokowań jest trybem szczególnym i znacznie rzadziej stosowanym.
Jakie środki odwoławcze przysługują wykonawcy? Wykonawca, który ma zastrzeżenia do przeprowadzonego konkursu, jest uprawniony do złożenia środków odwoławczych - protestu albo odwołania. Protest składany jest do komisji konkursowej. Nie przysługuje np. od braku wyboru danego wykonawcy do realizacji umowy. W tych przypadkach NFZ ma obowiązek zawrzeć umowę (na czas nieoznaczony) z każdym podmiotem spełniającym warunki do zawarcia umowy określone przez prezesa NFZ. Umowę z NFZ może zawrzeć świadczeniodawca (jest to określenie wynikające z ustawy).
Kto może zawrzeć umowę z NFZ?
a) podmiot wykonujący działalność leczniczą w rozumieniu przepisów o działalności leczniczej (np. spółka z o.o. b) osoba fizyczna, która uzyskała fachowe uprawnienia do udzielania świadczeń zdrowotnych i udziela ich w ramach wykonywanej działalności gospodarczej (np. .
NFZ podpisuje kontrakty wyłącznie ze świadczeniodawcami w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. Podpisanie kontraktu z NFZ jest warunkiem tego, aby świadczenia udzielane w placówce medycznej lub w praktyce lekarskiej były finansowane ze środków publicznych, a nie z kieszeni pacjentów.
Dla wielu lekarzy i podmiotów leczniczych w Polsce umowa NFZ to dziś jedno z kluczowych źródeł finansowania działalności. To właśnie na podstawie takiej umowy Narodowy Fundusz Zdrowia pokrywa koszty świadczeń opieki zdrowotnej udzielanych pacjentom ze środków publicznych. W praktyce oznacza to, że świadczeniodawcy - od indywidualnych praktyk lekarskich po większe placówki - mogą otrzymywać wynagrodzenie za udzielanie świadczeń zdrowotnych osobom uprawnionym z tytułu ubezpieczenia zdrowotnego.
Wymagania i dokumentacja przy ubieganiu się o kontrakt
Jest to pierwszy etap, który powinien poprzedzić złożenie oferty w toku ogłoszonego przez NFZ konkursu ofert. Kiedy zawarcie umowy z NFZ nie jest możliwe? Do innych ograniczeń może dochodzić z przyczyn dotyczących zależnych od samego świadczeniodawcy. Warto pamiętać przede wszystkim o art. 132 ust. Może to dotyczyć np. .
Przed przystąpieniem do konkursu lub rokowań upewnij się, że masz przygotowane wszystkie wymagane dokumenty i dane.
- Decyzje lub zaświadczenia o posiadaniu wymaganych zezwoleń (np.
- .
- Tytuł prawny do lokalu (np.
- .
- .
- .
W części dotyczącej zasobów wybierz ze Słownika wszystkie nazwy sprzętu wymienione w rozporządzeniu w sprawie świadczeń gwarantowanych, pamiętając o wskazaniu wymaganych cech dodatkowych sprzętu. W przypadku pytań dotyczących posiadanego sprzętu i personelu pamiętaj by odpowiedzi znajdowały odzwierciedlenie w formularzu ofertowym (np. .
Możesz uzupełnić złożoną przez siebie ofertę pod warunkiem, że oddział Funduszu otrzyma pisemne powiadomienie o uzupełnieniu oferty przed upływem terminu składania ofert. Możesz również wycofać złożoną Ofertę (przed upływem terminu składania ofert), pod warunkiem, że oddział Funduszu otrzyma pisemne oświadczenie o wycofaniu oferty. Po upływie terminu składania ofert, oferent jest związany ofertą do czasu rozstrzygnięcia postępowania. Nie pozwala to na dokonywanie zmian/uzupełnianie zasobów wykazanych w ofercie nawet w przypadku stwierdzenia pomyłki (np. .
Ważne: Ofertę stanowi nie tylko formularz ofertowy wydrukowany z udostępnionego zapytania, ale również wszystkie dołączone dokumenty (wymagane załączniki, jak również np. dokumenty potwierdzające kwalifikacje personelu). Ważne: Ofertę stanowi nie tylko formularz ofertowy wydrukowany z udostępnionego zapytania, ale również wszystkie dołączone dokumenty. Zachowaj ciągłość numerowania dokumentów w Ofercie (pierwszy dokument „dodatkowy” po ponumerowaniu formularza ofertowego winien mieć numer kolejny, np. jeżeli formularz ofertowy kończy się na stronie 12 to numeracja dołączonych dokumentów powinna rozpoczynać się od numeru 13).
Ważne: Opinia wymagana jest w przypadkach, gdy wartość kosztorysowa inwestycji przekracza 2 mln zł. W postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, które mają być wykonywane z wykorzystaniem inwestycji, w przypadku której wydaje się opinię, może wziąć udział wyłącznie świadczeniodawca, który zrealizował tę inwestycję na podstawie pozytywnej opinii. Pamiętaj, że kryterium wpisu do rejestru Wojewody jest spełnione, jeżeli wpis jest ujawniony w księdze rejestrowej oferenta. Ważne: dokument powinien obowiązywać przez cały okres obowiązywania umowy. Kopie umów zawartych z podwykonawcami wskazanymi w części II formularza ofertowego. Ważne: Wykaz podwykonawców winien zawierać tylko takich podwykonawców, którzy współpracują przy realizacji danego zakresu świadczeń. Wykaz podwykonawców w formularzu ofertowym powinien obejmować wszystkie umowy współpracy.
Zgodę na przekazywanie przez komisję konkursową oświadczeń i zawiadomień za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej, bez zachowania wymogów dotyczących bezpiecznego podpisu elektronicznego w rozumieniu ustawy z dnia 18 września 2001 o podpisie elektronicznym (Dz. U. z 2013 r. poz. 262 oraz z 2014 r. poz. składane w przypadku, gdy wyrażasz zgodę na doręczanie przez komisję konkursową oświadczeń i zawiadomień za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej. Na bieżąco sprawdzaj skrzynkę pocztową wskazaną w złożonym dokumencie. Oświadczenie o zastrzeżeniu całej oferty jest nieskuteczne. Pozostawienie niezastrzeżonej wyłącznie części, której w Ofercie i tak nie ma, np. Dokumenty potwierdzające gotowość udzielania świadczeń od pierwszego dnia obowiązywania umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej przez każdą z osób wskazanych w Ofercie. Posiadane Certyfikaty ISO w przypadku, gdy w Ankiecie deklarujesz ich posiadanie.
Każdy oferent ma prawo przygotowania dodatkowych oświadczeń, wyjaśnień, itd.
Wyzwania i specyfika kontraktowania
Kontraktowanie świadczeń na NFZ jest czasochłonne, pracochłonne, stresujące. Pojawia się jednak pytanie, czy mimo to jest opłacalne - w myśl aktualnie przyjętych i obowiązujących przepisów? Zwłaszcza, że te mogą przerażać, a miejscami wydawać się nieco archaiczne. Czy warto podjąć taką współpracę? Czego można się spodziewać, przystępując do procesu tworzenia oferty? Nie ulega wątpliwości, że współpracę z NFZ należy rozpocząć od zapoznania się z zasadami obowiązującymi podczas kontraktowania, od przejrzenia istotnych dokumentów na ten temat i sprawdzenia wymogów Funduszu.
Warto jeszcze stworzeniem oferty, na sam początek określić swój cel, swoje zasoby oraz nasze możliwości. Powinniśmy ocenić nie tylko nasz potencjał kadrowy, ale także terytorialny lub sprzętowy. Na początek warto uzbroić się w cierpliwość - trzeba być przygotowanym naprawdę na wszystko. Trzeba zacząć przygotowania minimum pół roku lub rok wcześniej i być gotowym na złożenie oferty jeszcze zanim zostanie ogłoszony konkurs. Przygotowanie swojej oferty prawidłowo, zgodnie z przepisami, jest o tyle trudne, że ciągle mamy do czynienia ze zmianami w przepisach. Trudne jest także spełnianie abstrakcyjnych wymogów i przepisów, związanych z lekarzami.
Brak specjalistów powoduje bowiem, że są niekiedy towarem deficytowym na rynku. Stresujące jest również samo krótkie okienko dwutygodniowe, bo dla wielu osób problemem jest krótki czas na złożenie odpowiednich dokumentów. Co więcej, interpretacja przepisów przez różne komisje bywa odmienna. Kolejną trudnością jest chorobliwe, wręcz absurdalne trzymanie się przepisów. Czasem drobny błąd interpunkcyjny, przecinek nie w tym miejscu co trzeba, może spowodować odrzucenie oferty. Stresujące jest również przejście kontroli, podczas której działanie pracowników wydaje się być nielogiczne.
Najtrudniejsze i najbardziej niezrozumiałe jest to, że bazując na jednych i tych samych przepisach, konstruując z należytą starannością dokumentację ofertową i składając ją w takim samym brzmieniu w jednym województwie możemy wygrać na pierwszym miejscu, bez żadnych zapytań komisji weryfikujących. Równocześnie w innym województwie ta sama dokumentacja ofertowa, identycznie przygotowana (np. Każda komisja rządzi się swoimi prawami i czyta dokumenty ofertowe w wygodny dla siebie sposób.
Najpierw najczęściej placówki świadczą podstawową opiekę zdrowotną. Jednak z czasem dostrzegają potrzebę wyjścia poza tę podstawę i do bezpłatnych usług NFZ dołączają przykładowo poradnie kardiologiczna, diabetologiczna, endokrynologiczna czy hematologiczna. To wszystko można zorganizować, biorąc udział w konkursach i działając zgodnie z wytycznymi. Okienko dwutygodniowe wprawdzie jest problemem, bo to stosunkowo krótki czas na złożenie odpowiednich dokumentów - tymczasem rozszerzenie działalności placówki wymaga czasu. Starając sie jak najlepiej wypełnić i złożyć dokumentację ofertową, należy unikać błędów. Jak jednak tego dokonać? Trudno jest wejść na rynek kontraktów NFZ, złożyć prawidłowo ofertę i wygrać kontrakt z wieloma innymi podmiotami ubiegającymi się o nie. Warto jednak spróbować startu w konkursie - odważyć się, by zyskać więcej, by się rozwijać. Żeby jednak kontrakt osiągnąć, trzeba się dobrze przygotować, trzeba dużo wcześniej - zanim będą kontraktacje - ocenić, co chcemy robić, w jakich obszarach i na jakich terytoriach. Do tego trzeba dokonać dość strategicznej analizy, oceniając realne szanse na danych terytoriach, do czego potrzeba mnóstwa danych: jak wyglądały poprzednie kontraktacje, jacy są wykonawcy obecnie dostępni i co można zrobić, aby ten kontrakt zdobyć.
Można się wspomóc pomocą innych podmiotów - nie trzeba wszystkiego robić samemu. Warto skorzystać z partnera, który stworzył wiele ofert i tworzy je cały czas, więc jego doświadczenie jest większe niż nasze. Nie należy jednak zapominać, że oboje partnerów jest tak samo odpowiedzialnych za sukces otrzymania kontraktu z Narodowym Funduszem Zdrowia.
Umowa o dzieło a ubezpieczenie zdrowotne
Gdy wykonujesz obowiązki zawodowe wyłącznie na podstawie umowy o dzieło, do ubezpieczenia może zgłosić Cię współmałżonek. W tym celu należy wypełnić formularz ZUS ZZA i złożyć go w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych. Można zrobić to osobiście lub online - w Programie Płatnik albo w aplikacji ePłatnik na Platformie Usług Elektronicznych. Zatrudnienie na podstawie umowy o dzieło nie wyklucza wykonywania pracy na podstawie innych umów. Jako wykonawca dzieła możesz być również pracownikiem etatowym, zleceniobiorcą lub przedsiębiorcą i obowiązkowo podlegać ubezpieczeniu zdrowotnemu.
Aby korzystać z refundowanych świadczeń opieki medycznej, można np. ubezpieczyć się dobrowolnie. Wizyta u internisty, tomografia komputerowa, operacja - to przykładowe świadczenia, za które nie płacisz, jeśli opłacasz składkę zdrowotną. Jeśli nie jesteś ubezpieczony, ponosisz koszty badań, porad i zabiegów. Usunięcie wyrostka robaczkowego to wydatek rzędu kilku tysięcy złotych. Poważniejsze zabiegi mogą kosztować kilkadziesiąt tysięcy złotych lub więcej. Podleganie ubezpieczeniu zdrowotnemu może okazać się korzystne w razie wystąpienia poważnych dolegliwości.
Aby przystąpić do ubezpieczenia zdrowotnego, należy wypełnić wniosek i złożyć go w wojewódzkim oddziale NFZ, okazując dowód tożsamości. Kolejny krok to podpisanie umowy. Następnie należy wnieść opłatę dodatkową, której wymiar zależy od przerwy w ubezpieczeniu. Wysokość dobrowolnej składki zdrowotnej stanowi 9% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw, podawanego raz na kwartał. 434,05 zł za miesiąc - to wymiar składki w okresie październik-grudzień 2018 r.
Gdy nie chcesz korzystać ze świadczeń dostępnych w ramach NFZ lub szukasz dodatkowych rozwiązań, możesz opłacać abonament gwarantujący dostęp do specjalistów, badań i zabiegów. Zakres opieki medycznej zależy m.in. od oferty danej kliniki oraz od wysokości opłat. Abonament medyczny to jeden z popularnych benefitów, jakie oferują pracodawcy.
Webinar NFZ: Zmiany w finansowaniu i realizacji umów w opiece paliatywnej i hospicyjnej w 2024 r.
tags: #umowa #o #dzielo #na #napisanie #oferty