Nowe Prawo komunikacji elektronicznej (u.p.k.e.), uchwalone 12 lipca 2024 roku, wprowadza szczegółowe regulacje dotyczące praw użytkownika końcowego, czyli podmiotu korzystającego z publicznie dostępnej usługi komunikacji elektronicznej dla zaspokojenia własnych potrzeb. Celem u.p.k.e. jest dostosowanie polskiego prawa do wymogów unijnych oraz poprawa sytuacji konsumentów poprzez zwiększenie przejrzystości umów i wzmocnienie ochrony praw użytkowników końcowych.
U.p.k.e. dotyczy usług komunikacji elektronicznej, które są świadczone za pośrednictwem sieci telekomunikacyjnej. Są to w szczególności: usługa dostępu do internetu, usługa komunikacji interpersonalnej oraz usługa polegająca na przekazywaniu sygnałów.
Zmiany w zasadach zawierania i przedłużania umów telekomunikacyjnych
Jedną z kluczowych zmian wprowadzoną przez u.p.k.e. jest uregulowanie kwestii automatycznego przedłużania umów. Zgodnie z nowymi przepisami, każda umowa o świadczenie usług telekomunikacyjnych zawierana z konsumentem nie może być zawarta na okres dłuższy niż 24 miesiące. Dotychczasowy przepis przewidywał, że pierwsza umowa zawierana z konsumentem na czas określony nie mogła być dłuższa niż 24 miesiące, co oznacza, że zawarcie umowy na czas określony 36 miesięcy było niedopuszczalne.
Co istotne, nowe przepisy wprowadzają zasady dotyczące automatycznego rozwiązywania umów. Jeśli umowa została automatycznie przedłużona na czas nieokreślony po okresie jej obowiązywania, możesz ją wypowiedzieć w każdej chwili z zachowaniem miesięcznego okresu wypowiedzenia. Dostawca usług ma 14 dni na powiadomienie na trwałym nośniku o automatycznym przedłużeniu umowy. Powiadomienie to musi być jasne i zrozumiałe dla abonenta, aby umożliwić mu podjęcie świadomej decyzji dotyczącej dalszego związania się umową.
Warto zaznaczyć, że do tej pory dostawca usług nie miał obowiązku informowania abonentów o automatycznym przedłużeniu umowy. Nowe przepisy wprowadzają taki obowiązek. Jeśli zawarłeś umowę na czas określony, która ulega automatycznemu przedłużeniu na czas nieokreślony, po okresie jej obowiązywania, możesz ją wypowiedzieć w każdej chwili z zachowaniem miesięcznego okresu wypowiedzenia.
Po czasie oznaczonym umowy zostanie ona automatycznie przedłużona na czas nieoznaczony, o ile nie złożysz oświadczenia dotyczącego rezygnacji, nie później niż na 30 dni przed upływem czasu oznaczonego umowy. Oświadczenie spowoduje automatyczne rozwiązanie umowy po upływie czasu oznaczonego.
Określony czas umowy oznacza, że w tym czasie obowiązują tzw. warunki promocyjne oferty, w której zakupiłeś numer i zobowiązałeś się do korzystania z usług w tym okresie. Okres karencji warunków promocyjnych może trwać np. 24 miesiące.
Zgodnie z nowymi przepisami, zachowujesz prawo do przeniesienia dotychczasowego numeru przez okres nie krótszy niż miesiąc od daty rozwiązania umowy. To udogodnienie zapewni Ci dodatkowy czas na dopełnienie formalności związanych z wyborem nowego dostawcy usług po rozwiązaniu umowy.
Zyskujesz również prawo do zachowania ciągłości świadczenia usługi dostępu do internetu w procesie zmiany dostawcy usług. Nowy dostawca będzie miał obowiązek aktywowania Ci usługi nie później niż w terminie 1 dnia roboczego po zakończeniu umowy z dotychczasowym dostawcą usług.
Pamiętaj, że jeśli zdecydujesz się na rozwiązanie umowy przed upływem okresu, na który została zawarta, zostanie naliczona opłata odszkodowawcza za wcześniejsze rozwiązanie umowy. Opłata ta jest określona w Szczegółowych Warunkach Promocji lub w umowie.
W przypadku umów zawartych na czas określony, które uległy automatycznemu przedłużeniu na czas nieokreślony, możesz je wypowiedzieć w każdej chwili z zachowaniem miesięcznego okresu wypowiedzenia. Jedynymi opłatami, jakie mogą obciążać abonenta w okresie wypowiedzenia, są opłaty za świadczenie usług telekomunikacyjnych objętych tą umową.
Odszkodowania za przedterminowe rozwiązanie umowy
Na podstawie art. 304 u.p.k.e., dostawcy usług przysługuje prawo do dochodzenia odszkodowania w przypadku rozwiązania umowy przed końcem jej okresu obowiązywania przez abonenta. Art. 304 u.p.k.e. określa zasady dochodzenia odszkodowań przez dostawców usług w przypadku przedterminowego rozwiązania umowy przez abonenta.
Dostawca musi jasno określić zasady naliczania odszkodowań w umowach, zgodnie z art. 304 ust. 3 u.p.k.e. Dostawca może żądać wyłącznie kwot proporcjonalnych do okresu trwania umowy. Odszkodowanie za usługi nie może przekroczyć sumy pozostałych opłat abonamentowych, a za promocyjne urządzenie końcowe - nieopłaconych rat za urządzenie.
Przykładowo, abonent zawarł umowę na 24 miesiące z miesięczną opłatą abonamentową wynoszącą 120 zł, z czego 60 zł stanowi opłata za usługi telekomunikacyjne, a 60 zł - raty za promocyjne urządzenie końcowe. Po 10 miesiącach abonent wypowiada umowę. Maksymalna wysokość odszkodowania wynosi za usługi telekomunikacyjne: 14 miesięcy × 60 zł = 840 zł, a za promocyjne urządzenie końcowe: 14 miesięcy × 60 zł = 840 zł.
Dostawcy muszą jasno określać zasady naliczania odszkodowań w umowach i przestrzegać ustawowych limitów, co wynika z art. 304 ust. 3 u.p.k.e. W przypadku naruszenia tych przepisów, art. 444 ust. 1 pkt 47 u.p.k.e. przewiduje możliwość nałożenia kar administracyjnych przez Prezesa UKE. Jeśli konsument uiści odszkodowanie przekraczające ustawowy limit, ma prawo żądać zwrotu nadpłaty od dostawcy.
Konsument nie ponosi opłat, gdy wypowie umowę przed rozpoczęciem świadczenia usług lub w przypadku przeniesienia numeru wynikającego z działań dostawcy.
Wypowiedzenie umowy w określonych przypadkach, takich jak brak akceptacji jednostronnych zmian umowy, jeżeli konieczność wprowadzenia zmiany wynika z innych obiektywnych okoliczności niż wskazane w art. 306 ust. 1 u.p.k.e., lub niewłaściwe świadczenie usług telekomunikacyjnych, zwalnia konsumenta z obowiązku zapłaty odszkodowania.
W sytuacji, gdy abonent wypowie umowę z powodów wskazanych w art. 307 ust. 2 u.p.k.e. lub art. 380 u.p.k.e., ale zachowa promocyjne urządzenie końcowe, dostawca usług może żądać od niego odszkodowania za to urządzenie.
Inne zmiany wprowadzone przez Prawo komunikacji elektronicznej
U.p.k.e. wprowadza także szereg innych zmian mających na celu ochronę konsumentów i poprawę jakości usług telekomunikacyjnych:
- Zarządzanie częstotliwościami i aktualizacja zasad świadczenia usług: Dostawcy usług mają nowe obowiązki związane z zarządzaniem częstotliwościami oraz aktualizacją zasad świadczenia usług telekomunikacyjnych.
- Ułatwienia w przenoszeniu numerów: Proces przenoszenia numeru telefonicznego do nowego dostawcy został szczegółowo określony w art. 325 i 326 u.p.k.e., zapewniając abonentowi możliwość zachowania numeru. Numer musi zostać przeniesiony w ciągu jednego dnia roboczego od rozpoczęcia świadczenia usług przez nowego dostawcę. W przypadku niedotrzymania terminu przeniesienia numeru, abonentowi przysługuje odszkodowanie.
- Narzędzia do monitorowania usług: Dostawcy usług dostępu do internetu oraz usług komunikacji interpersonalnej, które są rozliczane na podstawie czasu, ilości danych lub jednostek taryfikacyjnych, mają obowiązek zapewnienia abonentom narzędzi umożliwiających monitorowanie i kontrolowanie wykorzystania tych usług. Informacje te muszą być aktualne.
- Usługa fakultatywnego obciążania rachunku (UFOR): UFOR, uregulowana w art. 349 i 350 u.p.k.e., umożliwia doliczanie płatności za dodatkowe usługi do rachunku za usługi komunikacji elektronicznej. Wymaga to uzyskania wyraźnej, utrwalonej na trwałym nośniku zgody abonenta, który ma również możliwość jej natychmiastowego wycofania.
- Ograniczanie lub zawieszanie usług w przypadku opóźnień w płatnościach: Art. 382 u.p.k.e. określa warunki, w jakich dostawca może ograniczyć lub zawiesić świadczenie usług wobec abonenta opóźniającego się z zapłatą należności, po wcześniejszym powiadomieniu go o zamiarze.
Wprowadzane zmiany mają na celu zarówno poprawę jakości świadczonych usług, jak i uproszczenie regulacji, co pozwoli na większą konkurencyjność na rynku.
Umowa na czas określony czy nieokreślony?
Ważne jest, aby dostawcy usług komunikacji elektronicznej przedstawiali informacje przedumowne w jasny i zrozumiały sposób, a wszelkie wątpliwości rozstrzygane były na korzyść konsumenta. Zaakceptowane przez konsumenta podsumowanie warunków umowy staje się integralną częścią umowy.
Przedsiębiorca komunikacji elektronicznej zapewnia, aby warunki dostępu do usługi komunikacji elektronicznej nie dyskryminowały użytkowników końcowych ze względu na obywatelstwo, miejsce zamieszkania lub siedziby, chyba że jest to obiektywnie uzasadnione.
Dostawca usług komunikacji elektronicznej może uzależnić zawarcie umowy od pozytywnej oceny wiarygodności płatniczej użytkownika końcowego lub zawarcia umowy o realizację przyłącza telekomunikacyjnego, o ile jest to niezbędne do świadczenia usług.
W przypadku konsumenta, okres obowiązywania umowy o świadczenie usług telekomunikacyjnych, zawieranej na czas określony, nie może być dłuższy niż 24 miesiące. Dostawca telekomunikacyjny zapewnia możliwość zawarcia umowy również na okres nie dłuższy niż 12 miesięcy.
tags: #okres #wpowiedzenia #umowy #telekomunikacyjnej #przedluzonej #na