Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej nie planuje wprowadzenia dodatkowych dni wolnych dla pracowników warsztatów terapii zajęciowej (WTZ), którzy pracują bezpośrednio z osobami niepełnosprawnymi. Uzasadnia to tym, że takie rozwiązanie mogłoby zaburzyć organizację pracy w tych placówkach.
Tak wynika z odpowiedzi na interpelację nr 12819 posłanki Barbary Dolniak, której udzieliła Maja Nowak, wiceminister rodziny, pracy i polityki społecznej oraz pełnomocnik rządu ds. osób niepełnosprawnych. Parlamentarzystka pytała w niej o to, jakie działania zamierza podjąć resort, aby zabezpieczyć stabilne funkcjonowanie WTZ w obliczu rosnących kosztów utrzymania. Chciała się też dowiedzieć, czy rozważane jest wprowadzenie szczególnych rozwiązań, które obejmą pracowników warsztatów, np. zwiększonego wymiaru urlopu wypoczynkowego, z uwagi na wymagające i specyficzne warunki ich pracy.
Dodatkowy urlop - dodatkowe koszty i szerokie konsultacje
Maja Nowak wyjaśnia, że propozycja zagwarantowania pracownikom warsztatów dodatkowego urlopu została ujęta w dokumencie „Standardy funkcjonowania WTZ”, który został opracowany w ramach realizacji projektu finansowanego ze środków UE. Była ona omawiana w ramach konsultacji przeprowadzanych w maju i czerwcu 2025 r. z przedstawicielami WTZ oraz grupą roboczą ds. warsztatów powołaną przez Krajową Radę Konsultacyjną do Spraw Osób Niepełnosprawnych. W ich trakcie wskazywano, że prawo do korzystania z dodatkowego urlopu wypoczynkowego powinny mieć nie tylko osoby zatrudnione w WTZ, ale też innych instytucjach udzielających wsparcia osobom niepełnosprawnym, np. środowiskowych domach samopomocy, zakładach aktywności zawodowej czy domach pomocy społecznej.
Dodatkowy urlop dla pracowników WTZ był też przedmiotem oceny w odniesieniu do innych jednostek prowadzących działania na rzecz osób z niepełnosprawnościami. W trakcie konsultacji wskazano, że prawo do dodatkowego wypoczynku powinni mieć nie tylko pracownicy WTZ, ale też innych jednostek.
Zniesienie ograniczeń czasowych w uczestnictwie w WTZ
Ważną zmianą, która nie zostanie wprowadzona, jest ograniczenie maksymalnego czasu uczestnictwa w warsztatach terapii zajęciowej do 9 lat. Ta propozycja, zawarta w projekcie nowelizacji ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, miała na celu zwiększenie rotacji osób z niepełnosprawnościami w WTZ. W założeniach projektu, trzykrotna kompleksowa ocena realizacji indywidualnego programu rehabilitacji kończyłaby uczestnictwo osoby niepełnosprawnej w warsztacie.
Jednakże, wsłuchując się w głosy zainteresowanych, ministerstwo rodziny zrezygnowało z wprowadzenia limitów czasowych. „Informuję, że podjęłam decyzję o wycofaniu z projektu ustawy o zmianie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (numer projektu: UD348) propozycji dotyczącej zakończenia czasu pobytu uczestniczki/uczestnika w WTZ po dokonaniu trzykrotnej kompleksowej oceny realizacji indywidualnego planu rehabilitacji (czyli maksymalnie po 9 latach)” - zapewniła Maja Nowak. Podkreśliła, że decyzja ta wynika z głosów płynących ze środowiska WTZ i wielu rozmów z ich przedstawicielami.
Projekt ustawy o zmianie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (UD348) będzie szeroko konsultowany m.in. ze środowiskiem WTZ oraz środowiskiem osób z niepełnosprawnościami. Równolegle ze zmianami w funkcjonowaniu warsztatów terapii zajęciowej mają być wprowadzane inne formy pomocy, m.in. asystencja osobista.
Film o Warsztatach Terapii Zajęciowej w Starych Raciborach
Rola i funkcjonowanie Warsztatów Terapii Zajęciowej
Warsztat Terapii Zajęciowej jest jedną z form aktywności wspomagającej proces rehabilitacji zawodowej i społecznej osób niepełnosprawnych. Zadaniem takich placówek jest pozyskanie lub przywracanie umiejętności niezbędnych do podjęcia zatrudnienia. Terapia zajęciowa rozwija m.in. umiejętności wykonywania czynności życia codziennego oraz zaradności osobistej. Wspiera też sprawności psychofizyczne uczestników.
Zgodnie z przepisami, warsztaty mogą być organizowane przez fundacje, stowarzyszenia lub przez inne podmioty. Jednostka, która planuje organizować taką formę wsparcia, składa wniosek o dofinansowanie kosztów utworzenia i działalności warsztatu ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON).
Czas trwania zajęć w warsztacie wynosi nie więcej niż 7 godzin dziennie i 35 godzin tygodniowo. Zajęcia w warsztacie są prowadzone zgodnie z indywidualnym programem rehabilitacji i terapii, przygotowanym dla uczestnika warsztatu przez radę programową warsztatu. Warsztat zapewnia warunki niezbędne do pełnej realizacji indywidualnego programu.
Rehabilitacja uczestników prowadzona jest w grupach terapii zajęciowej. Na jedną osobę pracującą bezpośrednio z uczestnikami nie może przypadać więcej niż pięciu uczestników Warsztatu. Liczebność grup terapeutycznych oraz pracujących w grupie terapeutów ustala się w zależności od stopnia i rodzaju niepełnosprawności uczestników.
W trakcie zajęć przewidziane są dwie przerwy, co najmniej półgodzinne, w tym jedna na spożycie posiłków. W przypadku nieobecności usprawiedliwionej, trwającej dłużej niż 3 miesiące (zwolnienie lekarskie), uczestnik ma obowiązek przedstawić w Warsztacie kompleksową dokumentację na temat swojego stanu zdrowia z informacją - czy jego stan zdrowia pozwala na dalsze uczestnictwo w Warsztacie.
W ramach procesu terapeutycznego uczestników Warsztatu prowadzony jest trening ekonomiczny w zakresie określonym w indywidualnym programie rehabilitacji i terapii. Środki finansowe z treningu ekonomicznego mogą być wydatkowane na zakup towarów i usług, biletów do kina, teatru, na koncert, wystawę, itp., spłatę rat zaciągniętych pożyczek, opłatę składek członkowskich w organizacjach pozarządowych i na inne ważne cele indywidualne wskazane przez uczestnika i uzgodnione z Opiekunem Pracowni/terapeutą prowadzącym i Kierownikiem Warsztatu oraz mogą stanowić formę oszczędzania na określony cel.
tags: #czy #uczestnikom #wtz #przysluguje #urlop #przepisy