Zwolnienie z obowiązku opłacania składek na Fundusz Pracy (FP) i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych (FGŚP) to kwestia, która nadal budzi wątpliwości wśród pracodawców. Szczególnie często pojawiają się pytania dotyczące sytuacji, w których pracownik wraca do pracy po urlopach związanych z rodzicielstwem, a także w kontekście ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy.
Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych - czym się różnią?
Fundusz Pracy (FP) to fundusz celowy utworzony w 1990 roku, którego głównym celem jest przeciwdziałanie bezrobociu i wspieranie rynku pracy. Finansowany jest ze składek opłacanych przez pracodawców w wysokości 2,45% podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne. Ze środków FP wypłacane są zasiłki dla bezrobotnych, stypendia na szkolenia, pożyczki i inne formy pomocy dla osób poszukujących pracy.
Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych (FGŚP) został utworzony w 1994 roku i służy ochronie pracowników w sytuacji niewypłacalności pracodawcy. Jego celem jest zapewnienie pracownikom wypłaty należnych im świadczeń, gdy pracodawca nie jest w stanie ich uregulować. Składka na FGŚP wynosi 0,10% podstawy wymiaru składek i jest opłacana w całości przez pracodawcę. Z jego środków finansowane są m.in. zaległe wynagrodzenia, ekwiwalenty za urlop i odprawy.
Kiedy pracodawca jest zwolniony z opłacania składek na FP i FGŚP?
Przepisy przewidują sytuacje, w których pracodawcy są zwolnieni z obowiązku opłacania składek na FP i FGŚP za zatrudnionych pracowników. Dotyczy to przede wszystkim:
- Pracowników powracających z urlopu macierzyńskiego, dodatkowego urlopu macierzyńskiego, urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego, urlopu rodzicielskiego lub urlopu wychowawczego.
- Osób, które ukończyły wiek co najmniej 55 lat (kobiety) lub 60 lat (mężczyźni).
- Osób skierowanych do pracy przez Powiatowy Urząd Pracy.
Zwolnienie z tytułu powrotu z urlopów związanych z rodzicielstwem
Pracodawcy są zwolnieni z opłacania składek na FP i FGŚP za zatrudnionych pracowników powracających z urlopu macierzyńskiego, dodatkowego urlopu macierzyńskiego, urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego, urlopu rodzicielskiego lub urlopu wychowawczego. Zwolnienie to przysługuje pracodawcy przez okres 36 miesięcy, licząc od pierwszego dnia miesiąca następującego po powrocie pracownika z takiego urlopu.
Ważne: Okres 36-miesięcznego zwolnienia należy liczyć od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiło zakończenie urlopu związanego z rodzicielstwem. Nie jest istotna data faktycznego powrotu pracownika do pracy, jeśli np. korzysta on następnie z urlopu wypoczynkowego.
Prawo do zwolnienia ma wyłącznie ten pracodawca, u którego pracownik korzystał z urlopu. W przypadku przejęcia pracownika w trybie art. 23(1) Kp, nowy pracodawca wchodzi w prawa i obowiązki dotychczasowego pracodawcy i może korzystać ze zwolnienia.
Sytuacje szczególne:
- Jeśli pracownica urodzi kolejne dziecko i skorzysta z kolejnego urlopu związanego z rodzicielstwem, pracodawca nabywa nowe uprawnienie do zwolnienia z opłacania składek na FP i FGŚP po jej powrocie z urlopu na okres kolejnych 36 miesięcy.
- W przypadku łączenia urlopu rodzicielskiego z wykonywaniem pracy, zwolnienie nie przysługuje, ponieważ urlop rodzicielski jeszcze się nie zakończył.
- Jeśli ojciec przejmie urlop od matki, pracodawca ojca nie może skorzystać z ulgi, chyba że dojdzie do zgonu matki i tym samym przerwania urlopu, z którego korzystała.
Zwolnienie z tytułu wieku pracownika
Pracodawca jest zwolniony z opłacania składek na FP i FGŚP za pracowników, którzy ukończyli wiek co najmniej 55 lat (kobiety) lub 60 lat (mężczyźni). Zwolnienie to ma charakter bezterminowy.
Zwolnienie przy zatrudnianiu bezrobotnych
Pracodawca może być zwolniony z opłacania składek na FP i FGŚP przez okres 12 miesięcy w przypadku zatrudnienia na podstawie umowy o pracę bezrobotnego, który:
- Ukończył 50. rok życia i pozostawał w ewidencji bezrobotnych przez co najmniej 30 dni.
- Nie ukończył 30. roku życia i został skierowany do pracy przez PUP.
Ekwiwalent za niewykorzystany urlop wypoczynkowy a składki na FP i FGŚP
Ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy stanowi przychód ze stosunku pracy i jest podstawą wymiaru składek na obowiązkowe ubezpieczenia emerytalne i rentowe pracownika.
Co do zasady, pracodawca opłaca składkę na Fundusz Pracy (FP) za pracowników, którzy podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym, a podstawa wymiaru składek na te ubezpieczenia, w przeliczeniu na okres miesiąca, jest co najmniej równa kwocie minimalnego wynagrodzenia za pracę.
Ważne: Przy ustalaniu podstawy wymiaru składek na FP uwzględnia się nie tylko przychód u danego płatnika, ale także przychód osiągany z innych tytułów, jeśli pracownik jest zatrudniony u kilku pracodawców. Składka na FP jest opłacana, gdy łączna kwota stanowiąca podstawę wymiaru obowiązkowych składek emerytalno-rentowych wynosi co najmniej minimalne wynagrodzenie.
Podobnie składka na FGŚP jest ustalana od wypłat stanowiących podstawę naliczenia składek emerytalno-rentowych. Pracodawca ma obowiązek opłacania składki na FGŚP w wysokości 0,10% podstawy wymiaru.
Wyjątek: Jeżeli przychód pracownika, stanowiący podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, był niższy od kwoty minimalnego wynagrodzenia za pracę (lub 80% minimalnego wynagrodzenia w pierwszym roku pracy), kwota ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy nie powinna być uwzględniana w podstawie wymiaru składek na Fundusz Pracy.
Umowa zlecenia a składki na FP i FGŚP
Zwolnienie z opłacania składek na FP i FGŚP przysługuje wyłącznie w odniesieniu do przychodów ze stosunku pracy. Jeśli pracownik, który jest zwolniony z opłacania tych składek od swojego wynagrodzenia zasadniczego, zawrze z pracodawcą umowę zlecenia, wówczas od wynagrodzenia z tej umowy pracodawca powinien opłacić składki na FP i FGŚP, pod warunkiem, że umowa zlecenia podlega obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowemu, a podstawa wymiaru składek na te ubezpieczenia wynosi co najmniej minimalne wynagrodzenie.
Jak działa ubezpieczenie społeczne
Podsumowanie
Zasady dotyczące opłacania składek na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych są złożone i zależą od wielu czynników, takich jak rodzaj umowy, status pracownika czy okoliczności jego powrotu do pracy. Kluczowe jest dokładne analizowanie każdej sytuacji indywidualnie, aby prawidłowo stosować przepisy i unikać błędów w rozliczeniach.
tags: #czy #od #ekwiwalentu #za #urlop #placi