W Holandii system świadczeń rodzinnych i urlopów dla rodziców przeszedł znaczące zmiany, mające na celu wsparcie ojców i opiekunów w pierwszych miesiącach życia dziecka. Szczególnie istotne są zmiany dotyczące urlopu ojcowskiego i rodzicielskiego, które od 2019 roku ewoluują, oferując coraz więcej możliwości i wsparcia finansowego.
Wczesne zmiany w urlopie ojcowskim (od 2019 roku)
Z dniem 1 stycznia 2019 roku na terenie Holandii zaimplementowano nową ustawę, która daje prawo osobom, których partnerka urodziła dziecko, do urlopu. Pracodawca jest zobligowany zapłacić jednorazową ilość tygodniowych godzin pracy. Istotną informacją jest fakt, iż urlop ten należy wybrać maksymalnie do 4 tygodni od momentu urodzenia dziecka. Niezależnie od okoliczności, takich jak np. dłuższy pobyt dziecka w szpitalu. Urlop należy zgłosić pracodawcy w terminie możliwie najszybszym.
Od 1 stycznia 2019 roku, urlop z tytułu urodzenia się dziecka to jednorazowa wysokość liczby godzin pracy w tygodniu (a więc 5 dni). Oznacza to, że jeśli twój partner pracuje np. 5 dni po 6 godzin dziennie, otrzyma 30 godzin urlopu ojcowskiego: 5 dni x 6 godzin pracy. Godziny te nie będą też odliczone od ewentualnego urlopu wychowawczego (ouderschapsverlof). Pracodawca nadal będzie wypłacał całość wynagrodzenia. Pracownik może pobrać dni urlopu ojcowskiego z tytułu urodzenia się dziecka, według własnego uznania. Musi jednak zrobić to w ciągu 4 tygodni od narodzin dziecka.
Nawet jeśli twoja partnerka urodzi dzieci mnogie (np bliźniaczki), masz prawo do urlopu w wymiarze 1 tygodnia roboczego. Dotyczy to więc również pracowników tymczasowych, zatrudnionych przez agencje pośrednictwa pracy i w systemie fazowym. Po porodzie pracownik (partner) ma prawo do pobrania w ciągu czterech miesięcy, licząc od pierwszego dnia po porodzie, urlopu z tytułu urodzenia się dziecka, w wymiarze jednego tygodnia pracy, z zachowaniem pełnego wynagrodzenia. Pracownik może pobrać ten urlop jednorazowo, ale jest to również możliwe w ciągu pierwszych czterech tygodni po porodzie.
Prawa do urlopu ojcowskiego na pewno nie mają osoby prowadzące własną działalność gospodarczą (zzp). Dzieje się tak dlatego, że same określają sobie nie tylko godziny pracy, ale i dni wolne od wykonywania jej.
Dodatkowy urlop ojcowski (od 1 lipca 2020)
Z dniem 1 lipca 2020 roku wszedł w życie dodatkowy urlop ojcowski, który wynosi 5 tygodni, bazowanych na standardowym tygodniu pracy pracownika. Dodatkowy urlop macierzyński należy zgłosić pracodawcy minimalnie 4 tygodnie przed datą rozpoczęcia urlopu. Tylko w wyjątkowych sytuacji można odstąpić od powyższej zasady, na przykład w przypadku wcześniejszych narodzin dziecka.
Możesz ubiegać się o dodatkowy urlop macierzyński w swojej pracy (aanvullend geboorteverlof bij uw werk aanvragen). Pracodawca może zmienić urlop z maksymalnie 2-tygodniowym wyprzedzeniem, ale tylko wtedy, gdy istnieje przekonujące wytłumaczenie biznesem lub usługą. Może na przykład zasugerować inne dni lub inne tygodnie.
Ważne: Dodatkowy urlop z tytułu porodu bierzesz w ciągu 6 miesięcy po urodzeniu dziecka. Uznajesz dziecko lub jesteś partnerem matki dziecka. Możesz ubiegać się o dodatkowe świadczenie z tytułu urlopu porodowego na część, w której pracujesz. Jest to regulowane w ustawie o pracy i opiece (WAZO). Możesz wziąć dodatkowy urlop porodowy do 5-krotności liczby godzin w tygodniu pracy.
Urlop rodzicielski i świadczenia z UWV (od 2 sierpnia 2022)
Z dniem 2 sierpnia 2022 roku wchodzi w życie ustawa o dodatkowym 9 tygodniowym urlopie płatnym dla rodziców. Wyżej wspomniana ustawa została wprowadzona pod naciskiem UE. Rodzic, bądź opiekun dziecka będzie miał prawo do 9 tygodniowego, płatnego urlopu rodzicielskiego. Warunkiem otrzymania powyższych świadczeń jest posiadanie umowy o pracę w momencie wystąpienia z wnioskiem, który jest składany przez pracodawcę. Wysokość świadczeń to 70% ze średniego wynagrodzenia otrzymywanego u danego pracodawcy.
Urlop ten wynosi maksymalnie 26-krotność liczby godzin Twojego tygodnia pracy. Możesz otrzymać płatność za 9 tygodni takiego urlopu. Warunkiem jest zrobienie tego w ciągu 1 roku po urodzeniu dziecka. Jeśli dotyczy dziecka adoptowanego lub przybranego, należy to uwzględnić w ciągu 1 roku od przyjęcia dziecka do rodziny.
Urlop jest wypłacany przez holenderski urząd pracy, zwany UWV. Wynosi 70% ze standardowej wypłaty pracownika.
W przypadku ciąży mnogiej lub opieki (adopcji) więcej niż jednego dziecka, przysługuje prawo do 9 tygodni płatnego urlopu na każde dziecko.
Podsumowanie zasad urlopu ojcowskiego i rodzicielskiego
Obecnie w Holandii funkcjonuje kilka rodzajów urlopów dla rodziców:
- Standardowy urlop z okazji narodzin dziecka (geboorteverloof): 1 tydzień pracy, płatny przez pracodawcę.
- Dodatkowy urlop z tytułu porodu (aanvullend geboorteverlof): 5 tygodni, płatny przez UWV (70% wynagrodzenia). Należy go wykorzystać w ciągu 6 miesięcy po urodzeniu dziecka i zgłosić 4 tygodnie przed planowanym rozpoczęciem.
- Urlop rodzicielski (ouderschapsverlof): 26 tygodni bezpłatnego urlopu do 8. roku życia dziecka, który można podzielić między rodziców.
- Dodatkowy płatny urlop rodzicielski: 9 tygodni, płatny przez UWV (70% wynagrodzenia), do wykorzystania w ciągu 1 roku po urodzeniu dziecka.
Tabela: Rodzaje urlopów rodzicielskich w Holandii
| Rodzaj urlopu | Długość | Finansowanie | Okres wykorzystania |
|---|---|---|---|
| Standardowy urlop z okazji narodzin dziecka | 1 tydzień pracy | Pracodawca | W ciągu 4 tygodni od narodzin |
| Dodatkowy urlop z tytułu porodu | 5 tygodni | UWV (70% wynagrodzenia) | W ciągu 6 miesięcy od narodzin |
| Urlop rodzicielski | 26 tygodni (bezpłatny) | - | Do 8. roku życia dziecka |
| Dodatkowy płatny urlop rodzicielski | 9 tygodni | UWV (70% wynagrodzenia) | W ciągu 1 roku od narodzin |
W przypadku potrzeby pilnego skorzystania z urlopu ze względu na poród partnerki, można wykorzystać urlop awaryjny lub krótki urlop (calamiteitenverlof lub kortverzuimverlof).
Urlop rodzicielski 9 tygodni Jak to działa w praktyce?
Jeśli potrzebujesz urlopu ze względu na poród partnera, możesz skorzystać z urlopu awaryjnego lub urlopu krótkoterminowego ( calamiteitenverlof of kortverzuimverlof).
Po wykorzystaniu urlopu macierzyńskiego przysługuje zarówno kobiecie, jak i partnerowi 26 tygodni bezpłatnego urlopu wychowawczego do 8 roku życia dziecka, zwanego ‘’ouderschapsverlof’’. Takowy urlop może wybrać pracownik za porozumieniem z pracodawcą jednorazowo lub tez częściowo. Np. zmniejszając ilości dni pracy do 4 dni w tygodniu przez określony czas, tak aby uzyskać po zsumowaniu wolnych dni, 26 tygodni roboczych.
Jeśli Twoja partnerka właśnie urodziła i masz umowę o pracę, możesz skorzystać z dodatkowego urlopu porodowego i otrzymać z tego tytułu świadczenie z UWV. Jest to regulowane w ustawie o pracy i opiece (WAZO).
W Holandii obowiązuje również tzw. urlop tacierzyński, czyli ojcowski. Jest on znacznie krótszy, bo ze 100-procentową stawką wynagrodzenia wynosi jedynie 5 dni roboczych.
tags: #5 #tygodniowy #urlop #ojcowski #holandia