Posiadanie orzeczenia o niepełnosprawności jest kluczowym warunkiem do skorzystania z ulgi rehabilitacyjnej. Pojawia się jednak pytanie, czy w kontekście tej ulgi liczy się termin wydania orzeczenia lekarskiego o niepełnosprawności, zwłaszcza gdy zostało ono wydane w trakcie roku podatkowego.
Ulga rehabilitacyjna funkcjonuje od wielu lat i jest dedykowana osobom niepełnosprawnym oraz osobom mającym na utrzymaniu osoby niepełnosprawne. Ustawa o PIT daje możliwość obniżenia dochodu o poniesione wydatki na cele rehabilitacyjne. Niezwykle istotne jest nie tylko posiadanie orzeczenia, ale również data jego wydania i ewentualnie wskazana w nim data powstania niepełnosprawności.
Co do zasady, odliczeniu od dochodu podlegają wydatki poniesione od daty uzyskania orzeczenia o niepełnosprawności. Istnieje jednak ważny wyjątek: jeśli w orzeczeniu wskazano, że niepełnosprawność powstała wcześniej niż data jego wydania, podatnik może odliczyć wydatki poniesione od daty wskazanej w orzeczeniu jako data ustalenia niepełnosprawności.
Warto zadbać o to, by w orzeczeniu mieć wskazaną datę powstania niepełnosprawności, a nie tylko datę samego wydania orzeczenia. Wówczas organ skarbowy nie będzie miał wątpliwości co do możliwości odliczenia wydatków poniesionych w okresie poprzedzającym wydanie orzeczenia. Potwierdza to interpretacja indywidualna Krajowej Administracji Skarbowej z 3 kwietnia 2023 roku (nr 0111-KDSB2-1.4011.58.2023.2.AM), w której dyrektor KAS przyznał podatniczce rację w kwestii korygowania zeznania PIT nawet do kilku lat wstecz, gdy niepełnosprawność córki istniała od wczesnego dzieciństwa, a orzeczenie zostało wydane później.
Przykładem sytuacji, w której brak takiego zapisu w orzeczeniu może być problematyczny, jest stanowisko Krajowej Administracji Skarbowej dotyczące interpretacji nr 0115-KDIT2-2.4011.80.2019.1.MM. z 2019 roku. Podatnik ponoszący wydatki na turnus rehabilitacyjny w lutym 2018 roku, gdy otrzymał orzeczenie o stopniu niepełnosprawności dopiero w lipcu 2018 roku, spotkał się z odmową odliczenia wydatków poniesionych przed datą wydania orzeczenia, ponieważ organ stwierdził, że wydatek został poniesiony w okresie, gdy podatnik nie posiadał jeszcze orzeczenia.
Zgodnie z art. 26 ust. 7d ustawy o PIT, nie ma wymogu dysponowania stosownym orzeczeniem przez cały rok podatkowy. Kluczowe jest, aby wydatek był poniesiony od daty powstania niepełnosprawności, o ile ta data jest wskazana w orzeczeniu.
Kto może skorzystać z ulgi rehabilitacyjnej?
Z ulgi rehabilitacyjnej mogą skorzystać osoby niepełnosprawne, a także podatnicy mający na utrzymaniu osoby niepełnosprawne. Niezbędne jest posiadanie statusu osoby niepełnosprawnej potwierdzonego odpowiednim orzeczeniem.
Samo bycie emerytem czy rencistą nie jest wystarczające do skorzystania z ulgi. Konieczne jest posiadanie orzeczenia o niepełnosprawności. Ulga podatkowa jest związana z dokonywaniem wydatków na cele rehabilitacyjne lub ułatwiające wykonywanie czynności życiowych przez podatnika będącego osobą niepełnosprawną lub utrzymującego osobę niepełnosprawną.
Podatnikowi nie przysługuje ulga z samego faktu posiadania orzeczenia; musi on ponieść określone wydatki.
Co można odliczyć w ramach ulgi rehabilitacyjnej?
Katalog wydatków kwalifikujących się do odliczenia w ramach ulgi rehabilitacyjnej jest określony w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych. Należy pamiętać, że katalog ten jest zamknięty i nie można go interpretować indywidualnie.
Wśród wydatków podlegających odliczeniu znajdują się między innymi:
- Zakup, naprawa lub najem wyrobów medycznych wymienionych w wykazie wyrobów medycznych, a także indywidualnego sprzętu, urządzeń i narzędzi niezbędnych w rehabilitacji oraz ułatwiających wykonywanie czynności życiowych.
- Wydatki na leki, pod warunkiem, że lekarz specjalista stwierdzi konieczność ich stosowania stale lub czasowo. Wydatki te dokumentuje się fakturami i muszą być one zgodne z definicją leku zawartą w Prawie farmaceutycznym (wydawane na receptę).
- Odpłatność za pobyt na turnusie rehabilitacyjnym, udokumentowana stosowną fakturą.
- Opłacenie przewodników osób niewidomych lub osób z niepełnosprawnością narządu ruchu (I grupa inwalidztwa), do określonego limitu kwotowego.
- Utrzymanie przez osobę z niepełnosprawnością psa asystującego, do określonego limitu kwotowego.
- Koszty kolonii i obozów dla dzieci i młodzieży z niepełnosprawnością oraz dzieci osób z niepełnosprawnością.
- Koszty przewozu osoby z niepełnosprawnością, związane z pobytem na turnusie rehabilitacyjnym, w zakładach lecznictwa uzdrowiskowego, zakładach rehabilitacji leczniczej, zakładach opiekuńczo-leczniczych, lub na koloniach i obozach.
- Koszty używania samochodu osobowego, stanowiącego własność (współwłasność) osoby niepełnosprawnej lub podatnika mającego na utrzymaniu osobę niepełnosprawną. Odliczenie to jest limitowane kwotowo.
Ważne jest, aby wydatki te nie zostały sfinansowane (dofinansowane) ze środków publicznych (np. PFRON, NFZ) lub zakładowych funduszy, ani nie zostały zwrócone podatnikowi w jakiejkolwiek formie.
Dokumentowanie wydatków w ramach ulgi rehabilitacyjnej
Z ulgi rehabilitacyjnej można skorzystać wyłącznie wtedy, gdy odpowiednio udokumentuje się poniesione koszty. Wymagane dokumenty mogą obejmować faktury, imienne rachunki fiskalne, dowody zapłaty, a także zaświadczenia lekarskie.
W przypadku wydatków związanych z używaniem samochodu osobowego, interpretacja Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 16 lutego 2026 r. (nr 0115-KDIT2.4011.6.2026.1.MD) wskazuje, że nie jest wymagane posiadanie szczegółowych dokumentów potwierdzających wysokość wydatków (np. każdej faktury za paliwo). Wystarczą dokumenty potwierdzające prawo do odliczenia, takie jak orzeczenie o niepełnosprawności i dowód rejestracyjny samochodu. Jednakże na żądanie organów podatkowych podatnik jest obowiązany przedstawić dowody niezbędne do ustalenia prawa do odliczenia.
W przypadku współwłasności samochodu małżonków, posiadanie pojazdu przez współmałżonka nie pozbawia prawa do odliczenia, jeśli samochód stanowi wspólny majątek małżeński.
Przykładowe wydatki kwalifikujące się do odliczenia w ramach limitu 2280 zł na używanie samochodu osobowego obejmują koszty paliwa, napraw, przeglądów technicznych, części zamiennych oraz obowiązkowego ubezpieczenia OC.
W przypadku wydatków poniesionych na cele rehabilitacyjne dziecka, gdy orzeczenie o niepełnosprawności zawiera wskazanie daty powstania niepełnosprawności wcześniejszej niż data wydania orzeczenia, podatniczka może odliczyć wydatki poniesione przez cały rok podatkowy, nawet jeśli orzeczenie zostało wydane w jego trakcie.

Podsumowanie
Data wydania orzeczenia o niepełnosprawności ma znaczenie dla prawa do ulgi rehabilitacyjnej, ale kluczowe jest również wskazanie w orzeczeniu daty powstania niepełnosprawności. Pozwala to na odliczenie wydatków poniesionych od momentu powstania niepełnosprawności, a nie tylko od daty wydania dokumentu. Warto dokładnie sprawdzić zapisy w swoim orzeczeniu, aby prawidłowo rozliczyć ulgę i skorzystać z przysługujących odliczeń.
Ulga rehabilitacyjna 2026: Odzyskaj pieniądze! 💸 Wykorzystaj ją w 100% i bez błędów.
W przypadku wątpliwości co do kwalifikowalności konkretnych wydatków lub interpretacji przepisów, zaleca się kontakt z urzędem skarbowym lub wystąpienie o indywidualną interpretację podatkową do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej.
tags: #orzeczenie #o #niesprawnosci #na #okreslony #czas

