Związek Zawodowy Maszynistów Kolejowych w Polsce jest prężną i skuteczną organizacją, która wielokrotnie stawała w obronie praw pracowniczych drużyn trakcyjnych, jak również w obronie polskich kolei i jej pracowników. ZZM został założony w 1919 roku, chlubimy się zatem wieloletnią tradycją. W świetle Ustawy „o związkach zawodowych” Związek Zawodowy Maszynistów Kolejowych w Polsce jest organizacją reprezentatywną. Współpracujemy również z wieloma innymi instytucjami i urzędami państwowymi m.in. z Ministerstwem Transportu i Budownictwa, Ministerstwem Infrastruktury, Urzędem Transportu Kolejowego, Państwową Inspekcją Pracy, Państwową Komisją Badania Wypadków Kolejowych, organem orzecznictwa kolejowego - Kolejową Medycyną Pracy oraz organizacjami społecznymi jak Polskie Lobby Przemysłowe im. E. Nasze organizacje działają na terenie całego kraju, w następujących miastach: Białystok, Bydgoszcz, Chojnice, Czechowice - Dziedzice, Czerwińsk, Częstochowa, Dębica, Gdynia, Grodzisk Mazowiecki, Iława, Inowrocław, Katowice, Kędzierzyn - Koźle, Kielce, Kraków, Kołobrzeg, Kutno, Lublin, Łazy, Łódź, Łuków, Malbork, Nowy Sącz, Olsztyn, Ostrów Wielkopolski, Poznań, Rybnik, Rzeszów, Skarżysko - Kamienna, Sucha Beskidzka, Szczecin, Tarnowskie Góry, Toruń, Warszawa, Zbąszynek, Zduńska Wola, Żurawica.
Związek wyodrębnił się ze struktur Związku Zawodowego Kolejarzy. W okresie międzywojennym był zrzeszony w Związku Stowarzyszeń Zawodowych (1929-1934), w Centralnej Komisji Porozumiewawczej Związków Zawodowych Pracowników Państwowych (C.K.P.) oraz w Międzynarodowej Federacji Transportowców w Amsterdamie (1929-1934). Początkowo o wyraznym lewicowym charakterze, w 1926 przeciwko rządowi Witosa. Po 1934 bywał określany jako organizacja prorządowa.
Od 1992 roku Związek Zawodowy Maszynistów Kolejowych w Polsce jest członkiem Europejskiej Federacji Maszynistów (Autonomen Lokomotivführer-Gewerkschaften Europas - ALE), od 2010 z siedzibą w Madrycie. Od 2006 roku funkcję jej wiceprezydenta pełni Leszek Miętek.
Od 1920 roku organem prasowym związku było pismo pt. "Maszynista". W okresie międzywojennym ukazywała się też miesięcznik "Technika Parowozowa".
Pierwsza siedziba związku mieściła się w Krakowie przy ul. św. W 1926 roku biura centrali przeniesiono do tzw. domu związkowego w Warszawie na ul. Chmielną 9. W okresie międzywojennym wybudowano siedziby związku, m.in. w Gdyni (w 1935 Dom ZZM, ul. Szczecińska 12a) oraz we Lwowie (w 1929 Dom ZZM, ul. Zadwórzańska 47, obecnie ul. Antonowycza).
W latach 1989-1990 pierwsza siedziba odrodzonego związku mieściła się w Gdyni przy ul. W latach 1990-1991 znajdowała się w Olsztynie przy pl. Od 1991 do 2005 roku siedziba mieściła się w Warszawie, przy ul. Targowej 74. Od 2006 roku siedziba znajduje się w Warszawie przy ul. Grójeckiej 17.
Związek Zawodowy Maszynistów Kolejowych w Polsce, jako organizacja, która powstała w 1919 roku, posiada bogatą historię i bogate doświadczenie w reprezentowaniu interesów maszynistów kolejowych. Jego działalność skupia się na obronie praw pracowniczych, bezpieczeństwie ruchu kolejowego oraz rozwoju polskiej kolei.
Warto zaznaczyć, że w grudniu 2022 roku Związek Zawodowy Maszynistów Kolejowych w Polsce oraz inne związki zawodowe przeprowadziły spotkanie z Zarządem PKP CARGO w sprawie sporu dotyczącego podwyżek płac. Związkowcy skierowali również pismo do Premiera RP Mateusza Morawieckiego, w którym opisali sytuację w spółce i zwrócili uwagę na problemy z punktualnością pociągów.
16 grudnia 2022 roku związki zawodowe wystosowały oficjalne pismo do Premiera Mateusza Morawieckiego. Spółka nadal systematycznie traci udziały w rynku. Z ogromnym zdziwieniem odbieramy jednak płynące z Zarządu PKP CARGO informacje, że wolumen przewozu węgla znacząco nie odbiega od czasów sprzed agresji rosyjskiej na Ukrainę. Zarząd PKP CARGO twierdzi, że masa przewiezionego węgla jest podobna do tej na przestrzeni ostatnich lat, jednak zmienił się kierunek dostaw. Związkowcy opisali premierowi powód dlaczego pod koniec listopada maszyniści mieli rozpocząć protest w postaci nie podejmowania się służby w nadgodzinach. Skutki tych działań w postaci dużej ilości nieuruchamianych pociągów w żaden sposób nie skłaniają Zarządu Spółki do przemyśleń i działań mających zażegnać pogłębiający się konflikt. Odnosimy wrażenie, że Zarządowi PKP CARGO S.A.
W 14. rocznicę katastrofy kolejowej pod Szczekocinami, oddajemy jak co roku hołd ofiarom jednego z najboleśniejszych wydarzeń w historii polskiej kolei. Tegoroczne obchody odbywały się w szczególnym kontekście - kilka dni po wystąpieniu Prezydenta ZZM Leszka Miętka w Sejmie, w którym padły słowa o „polityce sabotażu systemu kolejowego”. Od lat podkreślamy, że wnioski ze Szczekocin pozostają aktualne. Wskazujemy na przeciążenie systemu, ignorowanie sygnałów o zagrożeniach i marginalizowanie głosu pracowników operacyjnych. Obchody miały dla nas wymiar pamięci, ale i ostrzeżenia. Prawdziwym uczczeniem ofiar jest odpowiedzialne zarządzanie koleją, inwestycje w bezpieczeństwo i realny dialog z praktykami. Tragedia pod Szczekocinami nie może być tylko historią - jej lekcja musi pozostać fundamentem decyzji, aby nigdy więcej się nie powtórzyła.
3 marca, wspominając ofiary tragicznej katastrofy kolejowej pod Szczekocinami, pamiętamy nie tylko o pasażerach, którzy stracili życie, ale również o tych, którzy tego dnia byli na służbie - o naszych kolegach, maszynistach. W rocznicę tego bolesnego wydarzenia odwiedziliśmy cmentarze w Warszawie oraz w Szczecinie, gdzie spoczywają nasi Koledzy. Pamięć o Nich jest dla nas zobowiązaniem.
27 lutego 2026 r. odbędą się nadchodzące wybory przedstawicieli pracowników do Rad Nadzorczych spółek: PKP Intercity S.A., PKP CARGO S.A. Podczas posiedzenia sejmowej Komisji Infrastruktury 25 lutego 2026 roku, głos zabrał m.in. Prezydent ZZM Leszek Miętek. Wystąpienie miało miejsce w trakcie debaty dotyczącej problemów z punktualnością pociągów oraz skali odwołań połączeń w ostatnich miesiącach. Prezydent ZZM podkreślił, że kolej postrzegana jest obecnie niemal wyłącznie przez pryzmat pieniędzy, wydatków, wskaźników i tabel. Leszek Miętek podkreślił wyraźnie, że punktualność jest oczywistą wartością i nikt w środowisku kolejowym tego nie neguje. Można wymagać wysokiej punktualności wówczas, gdy system jest stabilny, posiada rezerwy, a infrastruktura jest utrzymywana i modernizowana w sposób gwarantujący bezpieczeństwo.
Prezydent ZZM odwołał się również do danych Urzędu Transportu Kolejowego, zwracając uwagę na wzrost liczby zdarzeń przy wsiadaniu i wysiadaniu podróżnych. „Trzeba wiedzieć, jak funkcjonuje system kolejowy, żeby go prowadzić w taki sposób, aby polska kolej jeździła i jeździła bezpiecznie.”
Prezydent ZZM przypomniał, że przed tragiczną katastrofą w Hiszpanii tamtejsi maszyniści wielokrotnie informowali o zagrożeniach bezpieczeństwa. Wskazał, że dochodzi do sytuacji, w których - mimo informacji od maszynistów o uszkodzeniach infrastruktury - ruch prowadzony jest dalej. Bez obniżenia prędkości, przy normalnym rozkładzie jazdy.
Prezydent ZZM podkreślił, że odpowiedzialność za bezpieczeństwo ruchu kolejowego ma charakter jednoznaczny i personalny, ponosi ją podsekretarz stanu odpowiedzialny za kolej Piotr Malepszak. „Wysiłkiem państwa miliardy złotych trafiają na kolej. My, kolejarze, widzimy te zagrożenia i działamy każdego dnia tak, aby do tragedii nie doszło. To jest polityka sabotażu systemu kolejowego! Bo wysiłkiem państwa miliardy „idą” na kolej, ale przez takie zarządzanie, przez taką presję na kolejarzy, przez takie niemądre likwidowanie ograniczeń prędkości bez inwestycji, przez podnoszenie prędkości pociągów na słabej jakości liniach kolejowych… To wszystko prowadzi do absurdu! W Hiszpanii doszło niedawno do tragicznej katastrofy kolejowej. Maszyniści i inni pracownicy operacyjni od lat zgłaszali zagrożenia i bili na alarm. Ostrzegamy!”
Związek Zawodowy Maszynistów Kolejowych w Polsce od bardzo dawna wzywa ministra odpowiedzialnego za kolej, pana Piotra Malepszaka, do pilnych działań w obszarze poprawy bezpieczeństwa ruchu kolejowego. Nasza petycja w tej sprawie, złożona na ręce podsekretarza stanu Piotra Malepszaka jeszcze podczas pikiety w listopadzie 2024 roku, pozostała bez poważnej reakcji. Tak samo zresztą jak pozostała korespondencja w tej sprawie. Nie pomogły również nasze interwencje podczas spotkań Trójstronnego Zespołu do spraw Kolejnictwa. To jest zaklinanie rzeczywistości dokładnie według hiszpańskiego modelu! Leszek Miętek, Prezydent ZZM, apeluje do władz - nie idźmy hiszpańską drogą!
Krótka historia związków zawodowych
Związek Zawodowy Maszynistów Kolejowych w Polsce specjalizuje się w obszarze organizacji i związków, a zwłaszcza w branży organizacji branżowych i zawodowych. Biuro główne znajduje się w miejscowości Tłuszcz, województwo mazowieckie, ul. Pilińskiego 1.
W Polsce funkcjonuje wiele rodzajów organizacji związkowych, które można podzielić na:
- Zakładowe organizacje związkowe: Działają w ramach jednego zakładu pracy lub przedsiębiorstwa. Aby uzyskać uprawnienia, muszą liczyć co najmniej 10 członków.
- Międzyzakładowe związki zawodowe: Zrzeszają pracowników z różnych zakładów pracy. Pozwalają na koordynację działań i reprezentację interesów na poziomie ponadzakładowym.
- Branżowe i sektorowe związki zawodowe: Zrzeszają zakładowe i międzyzakładowe związki zawodowe działające w określonych branżach lub sektorach gospodarki.
- Ogólnokrajowe centrale związkowe: Zrzeszają wiele związków zawodowych i federacji, prowadząc dialog społeczny na poziomie krajowym i międzynarodowym.
Polskie prawo pracy chroni członków organizacji związkowych przed dyskryminacją. Artykuł 3 ustawy o związkach zawodowych zakazuje nierównego traktowania w zatrudnieniu osób z powodu przynależności do związku zawodowego, pozostawania poza nim lub wykonywania funkcji związkowej.
Pracodawcy, u których działają związki zawodowe, mają obowiązek:
- Współdziałania i konsultacji: W sprawach indywidualnego i zbiorowego prawa pracy, w tym przed podjęciem ważnych decyzji dotyczących pracowników.
- Udzielania informacji: Niezbędnych do działalności związkowej.
Naruszenie tych obowiązków może skutkować sankcjami prawnymi.
W 2022 roku w Polsce działało około 11 656 związków zawodowych, zrzeszających łącznie około 1,4 mln osób. Liczba członków związków zawodowych spada - w 2022 roku było ich o 6,5% mniej niż w 2018 roku. Najwięcej członków pracuje w sektorze edukacji, administracji publicznej, przetwórstwie przemysłowym, opiece zdrowotnej i pomocy społecznej.
Krótka historia związków zawodowych
Niezależny Samorządny Związek Zawodowy Maszynistów Rzeczypospolitej Polskiej (zarejestrowany w 2006 roku) specjalizuje się w obszarze organizacji i związków, a zwłaszcza w branży organizacji branżowych i zawodowych. Biuro główne znajduje się w miejscowości Tłuszcz, województwo mazowieckie, ul. Pilińskiego 1.
W kontekście bieżących wydarzeń, warto wspomnieć o działaniach Związku Zawodowego Maszynistów Kolejowych w Polsce dotyczących sytuacji w PKP CARGO. Związkowcy wielokrotnie podkreślali problemy z bezpieczeństwem, punktualnością pociągów oraz warunkami pracy. Ich działania obejmują zarówno negocjacje z pracodawcą, jak i interwencje na szczeblu rządowym, w tym pisma do Premiera RP.
Podsumowując, Związek Zawodowy Maszynistów Kolejowych w Polsce odgrywa kluczową rolę w reprezentowaniu i obronie interesów maszynistów, dbając o bezpieczeństwo ruchu kolejowego i rozwój polskiej kolei.
tags: #niezalezny #samorzadny #zwiazek #zawodowy #maszynistow #rzeczypospolitej