Nowelizacja przepisów o VAT dotyczących opodatkowania wyrobów medycznych postawiła podmioty z branży medycznej w niełatwej sytuacji. Poczucie bezpieczeństwa podatkowego utraciły również te podmioty, które wcześniej uzyskały wiążące informacje stawkowe (WIS) dotyczące wyrobów medycznych, rozstrzygające o ich właściwej klasyfikacji oraz stawce VAT. W praktyce pojawiły się uzasadnione wątpliwości, czy po nowelizacji dostawcy wyrobów medycznych mogą nadal stosować obniżoną stawkę VAT.
Katalog wyrobów medycznych, objętych dotychczas obniżoną stawką VAT (8%), miał się nie zmienić. Nowelizacja przepisów o VAT dotyczących opodatkowania tych wyrobów nie miała bowiem na celu zmiany zakresu stosowania stawki preferencyjnej, a wyłącznie „dopasowanie” tych regulacji do nowych przepisów branżowych. Problem w tym, że odmienne stanowisko w tej kwestii zajął minister finansów. O które konkretnie wyroby chodzi i jakie kryteria o tym decydują? Szczegółowe pytania, będące wyrazem licznych wątpliwości, jakie pojawiły się w praktyce, pozostały bez odpowiedzi.
Zmiany prawne i ich wpływ na stawki VAT
26 maja 2022 r. weszła w życie nowa ustawa o wyrobach medycznych, zastępując poprzednio obowiązującą ustawę z 20 maja 2010 r. Możliwość stosowania stawki 8% uzależniona została od spełnienia nowej definicji wyrobu medycznego, w tym zakresie ustawa o VAT odsyła do rozporządzeń unijnych 2017/745 oraz 2017/746. Wprowadzono przepisy przejściowe, przewidujące stosowanie do 27 maja 2025 r. dotychczasowych zasad opodatkowania VAT wyrobów medycznych, dopuszczonych do obrotu na podstawie uchylonej ustawy o wyrobach medycznych (z 2010 r.).
Przepisy szczególne zawarte w ustawie o VAT przewidują możliwość stosowania obniżonej stawki VAT w okresie przejściowym, trwającym do 27 maja 2025 r. Należy pamiętać, że certyfikaty CE są ważne przez wskazany w nich okres, nieprzekraczający pięciu lat. Dokonując oceny możliwości stosowania obniżonej stawki VAT w okresie przejściowym, należy mieć na uwadze, że uzyskane certyfikaty CE mogą utracić ważność przed upływem tego okresu. Część wyrobów może nie spełniać nowego kryterium, skutkując wykluczeniem ich z aktualnego katalogu wyrobów medycznych objętych stawką obniżoną.
Ministerstwo Finansów oddało do konsultacji publicznych projekt zmian w ustawie o podatku od towarów i usług, zawierający zapisy dotyczące wysokości podatku VAT dla dostaw wyrobów medycznych. Celem proponowanych rozwiązań jest zapewnienie, że dostawa wszystkich wyrobów medycznych, spełniających określone przepisami wymagania, będzie opodatkowana taką samą stawką VAT, niezależnie od tego, czy zostały dopuszczone do obrotu na podstawie poprzednich, czy też obecnie obowiązujących przepisów krajowych.
Zgodnie z przepisami dyrektywy VAT, państwa członkowskie UE mogą stosować stawkę obniżoną do dostawy tego rodzaju produktów, a w odniesieniu do tej kategorii produktów może to być nawet zwolnienie z prawem do odliczenia (w istocie stawka 0%).
Stawka VAT 8% na wyroby medyczne
Obecnie, od 26 maja 2022 r., na podstawie art. 41 ust. 2 w związku z poz. 13 załącznika nr 3 do ustawy o VAT, stawką 8% podatku od towarów i usług opodatkowane są wyroby medyczne, wyposażenie wyrobów medycznych, systemy i zestawy zabiegowe, w rozumieniu przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/745 oraz wyroby medyczne do diagnostyki in vitro i wyposażenie wyrobów medycznych do diagnostyki in vitro, w rozumieniu przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/746.
Stawka VAT 8% ma zastosowanie także dla wyrobu medycznego spełniającego wymagania uchylonej ustawy z dnia 20 maja 2010 r. o wyrobach medycznych, dopuszczonego do obrotu na podstawie przepisów przejściowych nowych rozporządzeń MDR lub IVDR. Zgodnie z treścią art. 145c ustawy o VAT, stawką podatku od towarów i usług w wysokości 8% objęte są również wyroby medyczne, o których mowa w poz. 13 załącznika nr 3 do ustawy w brzmieniu obowiązującym przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 7 kwietnia 2022 r. o wyrobach medycznych - do dnia 27 maja 2025 r.
Stawka VAT 8% ma zastosowanie także dla wyrobu medycznego objętego procedurą określoną w art. 97 MDR. Wobec faktu, że Prezes Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych dopuszcza możliwość wprowadzania do obrotu wyrobów medycznych z zastosowaną procedurą z art. 97 MDR, wyroby takie mogą być legalnie dostępne na rynku, co uzasadnia traktowanie ich jako „dopuszczonych do obrotu” i objęcie obniżoną stawką podatku VAT w wysokości 8%.
Aby skrócić czas oczekiwania na WIS, Krajowa Informacja Skarbowa prosi o dołączenie do wniosku o wydanie WIS - w odniesieniu do towarów (wyrobów medycznych) objętych procedurą określoną w art. 97 MDR - kopii dokumentu (wezwania) potwierdzającego możliwość wprowadzenia do obrotu danego produktu, wydanego przez Prezesa Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych lub przez organ właściwy ds. wyrobów medycznych innego państwa członkowskiego UE.
Wyroby medyczne a części zamienne i wyposażenie
Minister Finansów interpretacją z dnia 22 maja 2015 r. stwierdził, że części zamienne do wyrobów medycznych nie stanowią wyrobów medycznych w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 38 ustawy o wyrobach medycznych. Żaden z przepisów ustawy o wyrobach medycznych nie stanowi, iż części zamienne do wyrobów medycznych są wyrobami medycznymi w rozumieniu ustawy o wyrobach medycznych. Są one odrębnym rodzajem towaru i mogą być sprzedawane oddzielnie.
Definicja pojęcia „wyposażenie wyrobu medycznego” znajduje potwierdzenie w słownikowej definicji pojęcia „wyposażenie”, pod kątem zaznaczenia odrębności istnienia wyposażenia od samego wyrobu medycznego oraz możliwość wspólnego ich użytkowania. Natomiast części zamienne - w przypadku konieczności ich użycia - są łączone z wyrobem medycznym i tracą oddzielny byt. Nie mogą być zatem stosowane razem „z wyrobem”, jak również nie mogą być stosowane oddzielnie.
Biorąc pod uwagę powyższe, należy stwierdzić, iż mimo że sprzedawane części zamienne do wyrobów medycznych stanowią elementy składowe (wymienne) wyrobów medycznych, to jednak nie są samodzielnymi wyrobami medycznymi w rozumieniu ustawy o wyrobach medycznych, bowiem ww. ustawa nie przyznaje im takiego statusu. Są one odrębnym rodzajem towaru i mogą być sprzedawane oddzielnie.
Zrozumienie Medicare i trwałego sprzętu medycznego
Stawka VAT 23%
Podstawowa stawka VAT (aktualnie 23%) ma zastosowanie dla wyrobu medycznego niespełniającego warunku dopuszczenia do obrotu i nieobjętego procedurą z art. 97 rozporządzenia MDR.
W przypadku braku spełnienia warunków dopuszczenia do obrotu lub braku objęcia procedurą z art. 97 MDR, wyroby medyczne podlegają podstawowej stawce VAT w wysokości 23%. Jest to szczególnie istotne w kontekście wyrobów, które nie przeszły pełnej procedury oceny zgodności lub nie posiadają wymaganych certyfikatów.
Podsumowanie i dokumentacja
Stosując obniżoną stawkę VAT dla wyrobów medycznych, należy pamiętać o zgromadzeniu stosowanej dokumentacji, potwierdzającej prawo do stosowania obniżonej stawki VAT. W toku postępowania w sprawie wydania WIS, organy podatkowe zwracają się do Prezesa Urzędu z prośbą o zajęcie stanowiska w kwestii spełnienia przez wyrób definicji wyrobu medycznego. Organy podatkowe opierają swoje rozstrzygnięcie w sprawie określenia właściwej stawki VAT na stanowisku Prezesa Urzędu.
Należy mieć na uwadze, iż w związku z wygaśnięciem WIS wydanych dla wyrobów medycznych na gruncie poprzednio obowiązujących regulacji, podatnik nie może już powoływać się na ochronę z WIS uzyskanej przed zmianą przepisów - nawet, jeśli aktualnie stosuje obniżoną stawkę VAT według dotychczasowych zasad (na podstawie przepisów przejściowych). Istotne jest przy tym posiadanie dokumentacji dotyczącej wyrobu medycznego, potwierdzającej prawo do stosowania obniżonej stawki VAT.
tags: #jaka #stawka #vat #na #sprzet #medyczny